Գլխավոր Թոփ լուրեր Լրահոս Վիդեո Թրենդ

Ameriabank named the Best Bank in Armenia for 2026 by Global Finance magazine IDBank warns about scams disguised as remote workAraratBank Donates Proceeds from "Armenian Legends and Poems" to the City of Smile Foundation The Power of One Dram Joins the Final Phase of the Symphonic Forest ProjectIdram&IDBank’s Special Offer at Dalma Garden MallUcom’s Management Team Marks International Client’s Day with Subscribers IDBank and Idram Continue Cooperation with the “ZARK” Educational FoundationIDBank issued the 2nd and 3rd tranches of bonds of 2026Ucom Issues Warning on New Wave of Phone Scams IDBank Launches Special Campaign for SWIFT TransfersConverse Bank shares its capital market expertise at the IV Conference Capital Markets ArmeniaUcom’s Level Up+ Packages with the Fastest Mobile Internet in Armenia The Badalyan Brothers Group of Companies Paid about 33.2 Billion AMD in Taxes and Duties to the State in 2025IDBank Announces the Launch of the IDDistributor Financial ToolSafe Workplace as a Guarantee of DevelopmentSpring Promotion at Megamall from Idram&IDBank“We want to buy your item, please provide your card details.” IDBank warns about fraud on classified platforms Ucom Fellowship 2025 Concludes as Top Eco-Startups Secure FundingIDBank Goes International: Mher Abrahamyan's Interview with the Los Angeles TimesAraratBank Earns RIA Money Transfer’s Partner of the Year in Armenia for the Seventh Consecutive YearUcom Supports the “DemArDem 2026” Regional Youth Forum ZCMC еstablishes Sustainability, ESG and Risk Committee Parallels Between the “Real Armenia Ideology” and Soviet and Turkish Approaches to the DiasporaNew Offer - Up to AMD 5 Million - Consolidate your Loans and Switch to AraratBankNew Promotion at Yerevan Mall Ahead of March 8: Idram&IDBankUBPay and MoneyTO Launch Money Transfers from Armenia to the UK In Celebration of the Spring Holidays Ucom Offers Unity Packages on Special Terms Ameriabank Becomes the First Armenian Company in the List of the 100 Largest Companies on the London Stock Exchange as a Member of Lion Finance GroupIDBank Expands Travel Benefits of Premium CardsFree Calls and SMS Messages from Ucom for Subscribers in the Middle EastLove Is… Card by Unibank – An Iconic Design and a Romantic Trip for Two to Paris Customer Appreciation Day at IDBank’s Echmiadzin BranchUcom Fellowship Incubation Program Participants Visit Ucom Individuals and businesses, near and far, all welcomeTrust and reach across the globeChoosing the Best Gifts for March 8 and Paying with the Idram&IDBank AppUcom Spring Offer: HONOR X7d 5G Smartphone and Valuable GiftsAraratBank: Update+ - New Loan Offer with 2% Cashback “My phone rang…”: IDBank warns about a rise in fraud using the “call from the bank” scheme.Ucom Is Recognized as Armenia’s No. 1 Operator for the Fastest Mobile Internet and the Best Fixed Network Unibank’s perpetual bonds have been listed on the Armenia Securities Exchange Armenian Company E-auto to Officially Represent HONGQI Vehicles in Georgia2% Cashback on Payments Made with AraratBank Arca CardsOrder an IDBank Arca Classic card and enjoy up to 2% cashbackIDBank has summed up the raffle held within the framework of IDsalary payroll package: 55 lucky winners have received their prizes Ucom and Hero House Yerevan Continue Cooperation KardaLove 5th Anniversary Festival Held under the Title Sponsorship of AraratBankAmeriabank Opens a New Branch in Artashat: Special Offers for New CustomersDangerous Generosity: IDBank Warns of a Rise in Fake Online SurveysJustice Turned Into a Show: The Real Purpose Behind the Case Against Vahe Hakobyan
Socity

Լեգիտիմության գործոնի չափազանցված ուժը. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Տարիներ շարունակ ընդդիմադիր և փորձագիտական շրջանակներում գերիշխում էր այն պնդումը, որ հայ–ռուսական հարաբերություններում առկա խնդիրների հիմնական պատճառը հայաստանյան իշխանությունների լեգիտիմության դեֆիցիտն է, հանրային աջակցության բացակայությունը, ինչը վերջիններս, ըստ նույն այդ պնդման, կոմպենսացնում էին քծնանքով, կրավորական կեցվածքով: Այս պնդումից բխեցվում էր, որ եթե Հայաստանն ունենա լեգիտիմ իշխանություն,ունենա ներքին հանրային աջակցություն, ապա կկարողանանք այլևս չքծնել ռուսական կողմին և արժանապատիվ հարաբերություններ կառուցել նրանց հետ, կկարողանանք հաճախ «ոչ» ասել: Պնդումը ճիշտ էր միայն էսթետիկական իմաստով՝ կար ահռելի քծնանք ու չկար արժանապատիվ կեցվածքի որևէ նշան: Բովանդակային իմաստով, սակայն, պնդումը սխալ էր, որովհետև հարաբերությունների կառուցվածքը բացատրվում էր ոչ թե շահերով, հնարավորություններով, ուժային բալանսներով ու աշխարհաքաղաքական իրավիճակով, այլ բացառապես առաջին դեմքերի պահվածքով, հռետորաբանությամբ, «բարևներով, զանգերով ու շնորհակալություններով»: Պնդման սխալականությունը գործնականում ապացուցվում է հիմա. կա լեգիտիմ իշխանություն, կա հանրային աջակցություն, կա համարձակ Փաշինյան՝ զգուշավոր Սերժ Սարգսյանի ֆոնին, բայց հարաբերությունների բնույթը չի փոխվում: Այո, էսթետիկ ֆոնը փոխվել է, բայց միայն այդքանը:

Ինչո՞ւ, որովհետև անկախ նրանից քծնում ես, թե հեգնում, կուլ ես տալիս, թե ատամ ցույց տալիս, կան իրողություններ, որոնք մեկ օրում չեն փոխվում, անկախ հրապարակի քանակից և հռետորի ձայնի դեցիբելից: Իսկ իրողությունն այն է, որ մենք չափից շատ ենք կախված ռուսական կողմից ու դիմադրելու կռվաններ քիչ ունենք, անկախ նրանից՝ քծնող ենք, թե հպարտ ու արժանապատիվ: Արժանապատիվ կեցվածքն, իհարկե, անշահարկելիորեն կարևոր բաղադրիչ է, որը չկար նախկինում: Բայց այդ բաղադրիչը մեկուսի ու ինքն իրենով չի աշխատում, այն պետք է թիկունքում ունենա դիմադրելու ունակ համակարգ՝ տնտեսությամբ և անտանգությամբ, այլապես վերածվելու է դատարկ հպարտության: Փաշինյանին ու նոր իշխանությանը, ըստ այդմ, չպետք է մեղադրել, օրինակ, ՆԱՏՕ–ի զորավարժությանը չմասնակցելու որոշման համար: Հասկանալով արդի ռուսական կայսերապաշտական քաղաքականության էությունը՝ կարող ենք ենթադրել, որ ինչպես նախկինում, այնպես էլ հիմա ռուսական կողմից եղել է ահռելի ճնշում, որին դիմադրելու ռեսուրս ո՛չ նոր, ո՛չ նախորդ իշխանությունը չունեն:

Նոր իշխանությունները քննադատելի են ոչ թե այդ ճնշմանը դիմագրավելու ռեսուրս չունենալու համար, այլ այն մտայնության, որ միայն ներքին լեգիտիմությունը բավարար է, որպեսզի արտաքին աշխարհը հաշվի նստի մեր շահերի հետ: Ընդ որում, այս մտայնությունը գերակա է ոչ միայն Ռուսաստանի հետ հարաբերություններում, այլև Արևմուտքի: Ակներև էր այն հիասթափությունը, որով Բրյուսելից Երևան վերադարձավ Նիկոլ Փաշինյանը: Որովհետև կրկին տարիներ շարունակ ստեղծվել էր մի մտայնություն, թե լեգիտիմ իշխանություն ունենալու դեպքում Արևմուտքը աճապարելու է ողջ թափով Հայաստանում ներդրումներ իրականացնել:

Լեգիտիմության ռեսուրսը խիստ կենսական է Հայաստանի համար: Ներքաղաքական կայունության առումով այն առաջնային է: Բայց արտաքին քաղաքական առումով լեգիտիմությունը, այն էլ հանրահավաքային լեգիտիմությունը, մեծ դերակատարում չունի, եթե այն չի կապիտալիզացվել, չի վերածվել քաղաքական ինստիտուտների, տնտեսական բարեկեցության նոր մակարդակի, դիմադրողականություն ունեցող անվտանգության համակարգի, համակեցության որակապես նոր մեխանիզմի:

Հիմա, երբ թե՛ Արևմուտքի, թե՛ Ռուսաստանի հետ հարաբերություններում նկատելի են դառնում նոր իշխանության հիասթափության դրսևորումները, սպասելիքների և իրականության միջև խզումները, իսկական ժամանակն է տարիներ շարունակ շրջանառված մտայնությունները մի կողմ դնելու և իրականությունը շոշափելի, ոչ թե տեսական գնահատելու համար: Օրինակ, ի՞նչ ասել է Լավրովի տեսաուղերձին պատասխանել հապճեպ ու ԱԳՆ մամլո խոսնակի մակարդակով: Արդյո՞ք Լավրովի կամ Ռուսաստանի համար եղանակ է փոխում, թե՞ պատասխանողը լեգիտիմ իշխանության ներկայացուցիչ է, թե՞ ոչ, եթե այդ պատասխանն արվում է հաշված րոպեների ընթացքում և բավական ցածր պաշտոնական մակարդակով: Կամ ի՞նչ է նշանակում այն ողջ անփութության շղթան, որ ի հայտ է գալիս Խաչատուրովի դեպքում: Այո, Հայաստանի սուվերեն իրավունքն է իրացնել արդարադատություն սեփական երկրի շահերից ելնելով: Բայց պարզ է, չէ՞, որ արդարադատության իրացումը առանձին վերցրած գործընթաց չէ, վակուումի մեջ չէ, այլ քաղաքական, այս դեպքում աշխարհաքաղաքական երանգներ ունի: Ինչո՞ւ չեն հաշվի առնվում այս երանգները: Կամ ի՞նչ ասել է ակնկալել, որ Եվրոպան, որը աշխարհի ամենադանդաղ ու կասկածամիտ բյուրոկրատական կառույցներից մեկն է, ընդամենը հեղափոխության փաստի և կոռուպցիան բացառապես հռետորաբանության մակարդակով վերացնելու հավաստիացումների վրա հենվելով, պետք է աջակցություն հայտնի նոր իշխանություններին ներդրումների ու ֆինանսավորումների տեսքով: Շարքը կարելի է շարունակել երկար: Լեգիտիմությունը կարևորագույն ռեսուրս է, ռեսուրս, որ վատնվել է նախորդ տարիների ընթացքում: Բայց նախ՝ այն չի կարող լուծել բոլոր խնդիրները, եթե մնում է միայն ժողովուրդ–առաջնորդ էմոցիոնալ ցիկլի մեջ ու չի վերածվում քաղաքական կապիտալի: Երկրորդ՝ լեգիտիմության ուժը ներսում և դրսում տարբեր կարող է լինել: Հուսալ, որ միայն դրա առկայությունը բավարար է ներքին, առավել ևս արտաքին հարցերի լուծման համար, սխալ, փակուղի տանող մտայնություն է, որից պետք է հրաժարվել:

 

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում