Գլխավոր Թոփ լուրեր Լրահոս Վիդեո Թրենդ

Ucom Introduces Green Tariff Plans, Turning Everyday Connectivity into Environmental Impact Ucom Launches “Unity Back to School” Special Offer for the New School YearUcom’s Sales and Service Center Reopens at 7 Sayat-Nova Street in Gyumri "Unisport" Competes in the UEFA Futsal Champions LeagueAram Barseghyan Appointed CEO of Team Telecom Armenia, Hayk Yesayan to Lead Team GroupLetter of Congratulations to His Holiness Karekin II on His 75th Birthday “Side by Side” Program for Artsakh Families in the Sevan Community: IDBankArega Hovsepyan is our candidate for Chair of the Committee on European IntegrationThe Final Round of the Junius Tournament Has BegunAwards Ceremony for the “Top 100 Students of Armenia” Competition: Presentation of CertificatesNew Samsung Galaxy A27 as Part of Ucom’s Special “Back to School 2026” OfferMillennials, Gen Z, or Gen Alpha: How Different Generations Prepare for the New School Year: Idram&IDBankFinancial Literacy at the Republican Center for Children and Youth Tent Camp: Idram & IDBankUnlocking the Secrets of the Financial World at ''Hayordi'' Camp with Idram&IDBankUcom Supports the Second Phase of ArmDrone’s FPV Drone Educational Program "The Power of One Dram" to "Orran" Charitable Non-Governmental OrganizationUcom and Microsoft Innovation Center’s Cybersecurity Education Program Concludes with a Mini CTF CompetitionCustomer Appreciation Day - This Time at IDBank’s “Erebuni” BranchResults of the Junius Tournament Announced: The Next Round AheadUcom Expands International Roaming Capabilities"Urgently Confirm Your Card Details": IDBank Warns of Hotel Booking ScamsMher Ananyan joins Unibank's Management Board Ucom Supports the Launch of "Remember the Animals" Educational Game Moody’s changes the outlook on IDBank’s ratings to positive IDBank Introduces the New Mastercard World Card with Exclusive Travel Benefits and a Special Launch CampaignConverse Bank and Visa expand their strategic partnership to introduce new customer solutions Ucom and FPWC Ensure Round-the-Clock Wildlife Monitoring in Gnishik Through Solar Energy Idram and IDBank Support Startups at Seaside Startup SummitIt is now possible to register in Unibank’s mobile application through imID as well“Free In-Game Bonuses”: IDBank Warns About Cyberattacks Targeting SchoolchildrenMoody's affirms Converse Bank's ratings and changes outlook to positive from stableNew Achievements in Europe: "Armenian Virtuosos" Scholarship Recipients Embark on Educational Trips to Prestigious Music AcademiesRate.Trading Platform at Seaside Startup Summit: IDBank Introduces an Innovative SolutionKhachaturian Rooftop Grand Opening Supported by IDBankUcom’s Sales and Service Center Reopens at 24/2 Shahumyan Street in Ararat Scholarship recipients of the “Armenian Virtuosos” Program participated in the Järvi Academy and Pärnu Music Festival in Estonia, representing Armenia on the international stageUcom Supports the Installation of a 15 kW Solar Power Plant at the Vayk Sports School New Financial Skills at the Davidbek Games: Idram&IDBankCashIn Services at AraratBank ATMs: Fast, Simple, and SecureUcom Sales and Service Center Reopens at 3/47 Yerevanyan Street in Yeghvard Up to 25% idcoin when purchasing Flyone flight tickets: Idram&IDBank Converse Bank Named Armenia’s Best Digital Bank for Consumers by EuromoneyUcom and Microsoft Innovation Center Help School Students Build Cybersecurity Skills Ucom Supports Installation of 10 kW Solar Plant in Shenavan, Lori Unibank to Raffle a Trip to ItalyCustomer Appreciation Day in Vanadzor: IDBankHaik Kazazyan to Perform Khachaturian’s Violin Concerto at the Closing Concert of the Madeira Classical Orchestra’s 2025/2026 SeasonMy Forest Armenia is a beneficiary of the "Power of One Dram" initiative in July Become a Unibank shareholder and benefit from an attractive investment opportunityIDBank warns of scam calls impersonating pension funds
Politics

Թուրքիան՝ Հայաստանի խոշոր ներդրող. սա թույլ չտալու հաշվարկները բացակայում են

Թեև հայաստանյան տնտեսագետները, և ոչ միայն, ահազանգում են, որ հայ-թուրքական սահմանի բացումը դառնալու է Թուրքիայի կողմից Հայաստանը տնտեսական էքսպանսիայի ենթարկելու միջոց, որ 80 միլիոնանոց թուրքական շուկան Հայաստանի համար դառնալու է սպառնալիք՝ հաշվի առնելով թուրք-ադրբեջանական եղբայրական հարաբերությունները, Շուշիի հռչակագիրը և Հայաստանի ներկայիս թույլ վիճակը, այդուհանդերձ Էկոնոմիկայի նախարար Վահան Քերոնյանը շարունակում է անտեսել անվտանգային սպառնալիքներն ու պնդել՝ թուրքական շուկան ոչ թե սպառնալիք է Հայաստանի համար, այլ՝ հնարավորություն։

Թե կոնկետ ինչպիսի հնարավորություններ է տեսնում Վահան Քերոբյանը Թուրքիայում, 168.am-ը գրավոր հարցմամբ փորձել էր ճշտել հենց նախարարությունից նշյալ հարցադրումներով՝ հայ-թուրքական սահմանի բացման դեպքում ի՞նչ ապրանքներ և ծառայություններ է Հայաստանը պատրաստվում արտահանել Թուրքիա և ներմուծել այդ երկրից, կա՞ն արդյոք տնտեսական հաշվարկներ, թե ճանապարհների ապաշրջափակումից հետո հայկական ապրանքները որքանո՞վ մրցունակ կլինեն Թուրքիայում, և արդյո՞ք ունենք տնտեսական անվտանգությանը սպառնացող վտանգներին դիմակայելու հաշվարկներ։

Ի պատասխան այս հարցերի՝ էկոնոմիկայի նախարարությունը որևէ տնտեսական հաշվարկ չի մատնանշել, որին հղում անելով՝ հնարավոր կլիներ հասկանալ, թե, օրինակ, ճանապարհների ապաշրջափակումից հետո հայկական ապրանքները որքանով մրցունակ կլինեն Թուրքիայում։

Էկոնոմիկայի նախարարությունը չի ներկայացրել նաև տնտեսական անվտանգությանը սպառնացող վտանգներին դիմակայելու գեթ մեկ հաշվարկ։ Տեսանելի չեն այն քայլերը, որոնք հայ-թուրքական սահմանի բացումից հետո Թուրքիան չեն դարձնի Հայաստանի խոշոր ներդրող։

Էկոնոմիայի նախարարությունից նաև հետաքրքրվել էինք՝ կա՞ն արդյոք պայմանավորվածություններ պոտենցիալ ներդրողների հետ, որոնք միայն ճանապարհների ապաշրջափակումով պայմանավորված՝ հետաձգել են ներդրումները, և պատրաստ են ճանապարհների ապաշրջափակումից հետո կատարել ներդրումներ Հայաստանի Հանրապետությունում, եթե այո, ապա ո՞ր ոլորտներում և ի՞նչ ծավալներով:

Պարզվում է՝ առ այս պահը չկան ոչ պոտենցիալ ներդրողներ, ոչ էլ խոստումներ, որ ճանապարհների ապաշրջափակումից հետո ներդրողները պատրաստ լինեն ներդրումներ անել։ Էկոնոմիկայի նախարարությունը ոչ ներդրողի մասին է ակնարկել, ոչ էլ ներդրումների համար հետաքրքիր ոլորտներ նշել։

Հետաքրքրվել էինք նաև՝ արդյո՞ք հաշվի են առնվել գյուղատնտեսական, տեքստիլ և այլ ապրանքների՝ Թուրքիայից արտահանման սուբսիդավորման պայմաններում Հայաստանի Հանրապետության տեղական արտադրության կրճատման սպառնալիքները։

Ի պատասխան՝ հայտնել են, թե հայկական ապրանքների մրցունակության ապահովման ուղղությամբ ՀՀ կառավարությունը մշակող արդյունաբերության և մի շարք այլ ոլորտների ընկերություններին տրամադրում է պետական աջակցության լայն գործիքակազմ։

Այս պատասխանից հարց է առաջանում՝ եթե լայն գործիքակազմ է տրամադրում, ինչո՞ւ է աղետալի վիճակում Հայաստանի արդյունաբերությունը, գյուղատնտեսությունը, և այդ վիճակում է՝ առանց Թուրքիայի հետ բաց սահմանի, հետևապես հարց՝ որքանո՞վ աղետը կխորանա այդ սահմանի բացումից հետո։

Ստացվում է՝ «Խաղաղության խաչմերուկ»-ի վտանգներին դիմակայելու, սպառնալիքների դեմ տնտեսական հաշվարկներ ներկայացնելու փոխարեն՝ էկոնոմիկայի նախարարությունն առաջնորդվում է սոսկ կենացների մակարդակում իր ակնկալիքներով և որպես միակ հաշվարկ՝ ներկայացնում Վիճակագրական կոմիտեի հրապարակած ցուցանիշները։

Ըստ այդ ցուցանիշների՝ Թուրքիայի հետ առևտրաշրջանառությունը 2023 թվականի հունվար–հոկտեմբեր ամիսներին կազմել է 280․1 մլն ԱՄՆ դոլար, ինչը նախորդ տարվա նույն ժամանակահատվածի համեմատ աճել է 8․2%-ով (2022թ․ հունվար–հոկտեմբեր ամիսներին կազմել է 258․8 մլն ԱՄՆ դոլար)։

2023 թվականի հունվար-հոկտեմբեր ամիսներին արտահանումը Հայաստանի Հանրապետությունից Թուրքիա կազմել է 3․6 մլն․ ԱՄՆ դոլար, ինչը նախորդ տարվա նույն ժամանակահատվածի համեմատ նվազել է 93․9%-ով (2022թ․ հունվար–հոկտեմբերին կազմել է 59․2 մլն․ ԱՄՆ դոլար)։

2023 թվականի հունվար-հոկտեմբեր ամիսներին Թուրքիայից Հայաստանի Հանրապետություն ներմուծումը, ըստ ծագման երկրի հատկանիշի, կազմել է 276․5 մլն ԱՄՆ դոլար, ինչը նախորդ տարվա համեմատ աճել է 38․5%-ով (2022թ․ հունվար–հոկտեմբեր ամիսներին կազմել է 199․6 մլն ԱՄՆ դոլար)։

Հայաստանի Հանրապետության առևտրաշրջանառությունը Թուրքիայի հետ 2022 թվականին կազմել է 324․6 մլն ԱՄՆ դոլար, ինչը նախորդ տարվա համեմատ աճել է 4.4 անգամ (2021թ․ կազմել է 73․5 մլն ԱՄՆ դոլար)։

2022 թվականին արտահանումը Հայաստանի Հանրապետությունից Թուրքիա կազմել է 61․2 մլն ԱՄՆ դոլար, ինչը նախորդ տարվա համեմատ աճել է 139 անգամ (2021թ․ կազմել է 0․44 մլն ԱՄՆ դոլար)։

2022 թվականին Թուրքիայից Հայաստանի Հանրապետություն ներմուծումը, ըստ ծագման երկրի հատկանիշի, կազմել է 263․3 մլն ԱՄՆ դոլար, ինչը նախորդ տարվա համեմատ աճել է 3.6 անգամ (2021թ․ կազմել է 73․0 մլն ԱՄՆ դոլար)։

2023 թվականի հունվար-հոկտեմբեր ամիսներին Հայաստանի Հանրապետությունից Թուրքիա արտահանված հիմնական ապրանքատեսակներն են՝

թանկարժեք մետաղից կամ թանկարժեք մետաղով պատված իրեր
կենդանական ծագում ունեցող արտադրանք, ոչ պիտանի սննդի համար
դաբաղած կաշի, կաշեթաղանթ՝ խոշոր եղջերավոր անասունների
ծորակ՝ խողովակատարի, կաթսայի, ջրամբարի
էլեկտրական շարժիչ և գեներատոր:
2023 թվականի հունվար-հոկտեմբեր ամիսներին Թուրքիայից Հայաստանի Հանրպետություն ներմուծված հիմնական ապրանքատեսակներն են՝

տրիկոտաժե պաստառներ
մանվածք սինթետիկ մանրաթելերից
նավթ և նավթամթերք՝ ոչ հում
ձող և տրամատ՝ ալյումինե
փայտատաշեղային կամ փայտանրբաթելային սալիկներ և նման սալիկներ փայտանյութից։