Գլխավոր Թոփ լուրեր Լրահոս Վիդեո Թրենդ

USD 60 Million: Ameriabank Joins Financing of Firebird’s AI Data Center Construction in ArmeniaStatement by Archbishop Bagrat Galstanyan Financial Literacy Course at YSU: Idram and IDBankAmeriabank named the Best Bank in Armenia for 2026 by Global Finance magazine IDBank warns about scams disguised as remote workAraratBank Donates Proceeds from "Armenian Legends and Poems" to the City of Smile Foundation The Power of One Dram Joins the Final Phase of the Symphonic Forest ProjectIdram&IDBank’s Special Offer at Dalma Garden MallUcom’s Management Team Marks International Client’s Day with Subscribers IDBank and Idram Continue Cooperation with the “ZARK” Educational FoundationIDBank issued the 2nd and 3rd tranches of bonds of 2026Ucom Issues Warning on New Wave of Phone Scams IDBank Launches Special Campaign for SWIFT TransfersConverse Bank shares its capital market expertise at the IV Conference Capital Markets ArmeniaUcom’s Level Up+ Packages with the Fastest Mobile Internet in Armenia The Badalyan Brothers Group of Companies Paid about 33.2 Billion AMD in Taxes and Duties to the State in 2025IDBank Announces the Launch of the IDDistributor Financial ToolSafe Workplace as a Guarantee of DevelopmentSpring Promotion at Megamall from Idram&IDBank“We want to buy your item, please provide your card details.” IDBank warns about fraud on classified platforms Ucom Fellowship 2025 Concludes as Top Eco-Startups Secure FundingIDBank Goes International: Mher Abrahamyan's Interview with the Los Angeles TimesAraratBank Earns RIA Money Transfer’s Partner of the Year in Armenia for the Seventh Consecutive YearUcom Supports the “DemArDem 2026” Regional Youth Forum ZCMC еstablishes Sustainability, ESG and Risk Committee Parallels Between the “Real Armenia Ideology” and Soviet and Turkish Approaches to the DiasporaNew Offer - Up to AMD 5 Million - Consolidate your Loans and Switch to AraratBankNew Promotion at Yerevan Mall Ahead of March 8: Idram&IDBankUBPay and MoneyTO Launch Money Transfers from Armenia to the UK In Celebration of the Spring Holidays Ucom Offers Unity Packages on Special Terms Ameriabank Becomes the First Armenian Company in the List of the 100 Largest Companies on the London Stock Exchange as a Member of Lion Finance GroupIDBank Expands Travel Benefits of Premium CardsFree Calls and SMS Messages from Ucom for Subscribers in the Middle EastLove Is… Card by Unibank – An Iconic Design and a Romantic Trip for Two to Paris Customer Appreciation Day at IDBank’s Echmiadzin BranchUcom Fellowship Incubation Program Participants Visit Ucom Individuals and businesses, near and far, all welcomeTrust and reach across the globeChoosing the Best Gifts for March 8 and Paying with the Idram&IDBank AppUcom Spring Offer: HONOR X7d 5G Smartphone and Valuable GiftsAraratBank: Update+ - New Loan Offer with 2% Cashback “My phone rang…”: IDBank warns about a rise in fraud using the “call from the bank” scheme.Ucom Is Recognized as Armenia’s No. 1 Operator for the Fastest Mobile Internet and the Best Fixed Network Unibank’s perpetual bonds have been listed on the Armenia Securities Exchange Armenian Company E-auto to Officially Represent HONGQI Vehicles in Georgia2% Cashback on Payments Made with AraratBank Arca CardsOrder an IDBank Arca Classic card and enjoy up to 2% cashbackIDBank has summed up the raffle held within the framework of IDsalary payroll package: 55 lucky winners have received their prizes Ucom and Hero House Yerevan Continue Cooperation KardaLove 5th Anniversary Festival Held under the Title Sponsorship of AraratBank
Socity

Անեցիները և Կազանի տիրամոր սրբապատկերը. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Ռուսական ուղղափառ եկեղեցին ունի սրբապատկերների պաշտամունք: Նկատած կլինեք. ինչ որ հարց լուծելու համար դուրս են գալիս սրբապատկերներով, թափորը ման է տալիս դրանք` հավատալով վերջիններիս հրաշագործությանը: Համեմատության համար` մեր եկեղեցին սրբապատկերը չի ընդունում որպես հրաշագործության միջոց, ընդունում է լոկ սրբապատկերի խորհուրդը: Համապատասխանաբար թափորն էլ, ըստ անհրաժեշտի, դուրս է գալիս խաչով, ավետարանով ու խաչվառերով: Այդ պատճառով է, որ մեզանում այն կոչվում է սրբանկար, ոչ` սրբապատկեր:

Ռուսների պաշտամունքն առանձնահատուկ է տիրամոր նկատմամբ: Իսկ Կազանի տիրամոր սրբապատկերը համարվում է առաջին հրաշագործ սրբապատկերներից: Վերջինիս հետ են կապում բազմաթիվ հրաշքներ, որոնք եղել են ռուսական պատմության տարբեր ժամանակներում: Տիրամոր աջակցությունը հենց այս պատկերի միջոցով է հասել ռուսական զորքին և՛ Պոլտավայի ճակատամարտում, և՛ Հայրենական պատերազմոււմ, և՛ Մեծ հայրենականի տարիներին:

Ավելին` սրբապատկերը օգնություն է խոստանում յուրաքանչյուր իրեն ապավինողին: Նրան են դիմում և՛ նորապսակները, և՛ նորածինների ծնողները, և՛ հիվանդները, և՛ հաշմված մարդիկ: Անգամ ասում են, որ այն ժամանակներում, երբ սրբապատկերը գողացվել է ու գտնվել երկրից դուրս, ռուսական հողին աղետներ են պատուհասել:

…Պատմությունն այսպիսին է. Իվան Ահեղ ցարը, երբ գնում էր արշավանքի` վերցնելու Կազան քաղաքը, նրա բանակում կար մի հայկական գունդ: Այս գունդը մարտի էր գնում սուրբ Գրիգոր Լուսավորչի սրբանկարով, խաչվառերով: Վերջիններս տեղյակ էին, որ քաղաքի հրետանավորները հայեր են, որ հայ է նաև նրանց հրամանատարը: Ուստի դիմում են ցարին, որ առաջինն իրենք մոտենան քաղաքի պարիսպներին ու փորձեն «խոսել» հայրենակիցների հետ: Ցարը համաձայնում է:

Լինում է այնպես, ինչպես հայերն էին նախատեսել. դրսից հայերեն գոչում են հրետանավորներին, թե` հայեր ենք, մի կրակեք: Ներսիններն ամեն ինչ հասկանում են ու սկսում են «սուտ» կրակ բացել. բարձր են կրակում, որ գնդակը նրանց չդիպչի: Այդ ընթացքում ռուսները հնարավորություն են ստանում մոտենալ քաղաքի պարիսպներին, աստիճաններ դնել ու բարձրանալ: Մի խոսքով` քաղաքը գրավվում է ռուսների կողմից:

Եվ երբ մտնում են քաղաք, այն արդեն կիսով չափ այրված էր: Այրված էր նաև հրետանավորների հայ հրամանատարի տունը: Եվ` ի՞նչ. մոխիրների միջից անվնաս նայում էր մի նկար: Մոտենում են ու վերցնում: Սրբապատկեր էր` տիրամոր սրբապատկերը. կրակների մեջ բոլորովին անվնաս մնացած:

Իվան Ահեղը, նաև ռուսական զորքը ընկալում են հրաշքի բովանդակությունը. այն նշան էր. քաղաքի գրավումը հովանավորել էր աստվածամայրը:

Ի երախտագիտություն, ցարը Մոսվայում կառուցում է Սուրբ աստվածամոր հովանու տաճարը: Ընդ որում, չեն մոռանում նաև հայերին. ի վերջո իրենց հովանի սրբապատկերը պատկանելիս է եղել հայի. տաճարում կառուցում են նաև մի խորան ու այն կոչում Սուրբ Գրիգոր Լուսավորչի անունով:

Այս ամենն ասում է հին ռուսական տարեգրությունը: Այլ բան էլ է այն ասում. Իվան Ահեղը հաղթական մտավ Կազան, բայց չներեց այդ հաղթանակն իրեն մոտեցնողներին. կախաղան հանել տվեց հայ հրետանավորներին, նաև նրանց հրամանատարին: Չզարմանանք. հատկապես արևելքում ընդունված մտայնություն էր. չէր ներվում դավաճանությունը, եթե անգամ արվել է հօգուտ քեզ. դավաճանը կարող է մեկ այլ դեպքում էլ քեզ դավաճանել:

Ճիշտ է, հայերի դավաճանությունն արվել էր գաղափարի համար, բայց, դե, հո ահեղ ցարը այդքան չէ՞ր խորանալու մանրամասների մեջ:

Հիմա` որտեղի՞ց էր այդ սրբապատկերը հայտնվել Կազան քաղաքում և` հայ ընտանիքի մոտ: Վարկածներ կան, որ Կազան է բերվել Անիից: Թե որքանով է այս պնդումը քննություն բռնում, չենք կարող ասել: Պարզապես կան մի քանի ենթադրություններ, որ կարող են տեսականորեն հնարավոր դարձնել այն: Պատմական տեղեկություն է, որ երբ Իվան Ահեղը գրավում էր Կազանը, այնտեղ եղել է հայկական համայնք: Իսկ համայնքի անդամներն իրենց համարում էին անեցիներ:

Ոչինչ չի բացառվում. հայերը Կասպից ծովով հասել են Աստրախան ու այնտեղից Վոլգայի հունով տարածվել Ռուսաստանով: Նմանապես` անեցիները կարող էին գալ ու խարիսխ գցել Կազանում` իրենց հետ բերելով հրաշագործ սրբանկարը:

Բայց բանն այն է, որ հայկական սրբանկարները, որպես այդպիսին, ավելի ուշ երևութ են, քան կործանվեց Անին ու նրա բնակչությունը ցիր ու ցան եղավ: Մեզանում սրբանկարներ սկսել են ստեղծվել սկսած 16–րդ դարից: Սա փաստ է: Սակայն փաստ է նաև, որ հայ–բյուզանդական առնչությունների արդյունքում, այնուամենայնիվ, կարող էին ծնվել դրանք: Օրինակ, նշում են, որ Արմաշում եղել է հրաշագործ մի սրբանկար: Կամ մասնագետներ կան, ովքեր պնդում են, որ մեր մանրանկարչության մեջ եղած սրբանկարները, կամ ավետարանների մետաղյա կազմի վրա պատկերվածները արված են նախօրինակ պատկերներից:

Ո՞րն է ճիշտը, որը` սխալ: Կամ` որտե՞ղ փնտրենք ճշմարտությունը. չգիտեմ: Համենայն դեպս այս հրաշագործ սրբապատկերը, որտեղից տիրամայրն ուղիղ նայում է աչքերիդ մեջ ու խոսում հետդ, հայի ձեռքից է մտել պատմական շրջանառության մեջ: Մնացածն անհայտ է մեզ, հայտնի է Աստծուն:

Շարունակությունը` «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում