Մարդասիրությունն ու այն կրողները՝ «Փրկության քարտեզ»–ում. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Թողնելով իրենց բարեկեցիկ կյանքը, եվրոպացի հինգ հումանիստ կանայք եկան իրենց համար անծանոթ մի վայր՝ Արևմտյան Հայաստան: Քարեն Եփփեն և միսիոներուհիներ՝ Մարիա Յակոբսենը, Բոդիլ Բյորնը,Ալմա Յուհանսոնը և Հեդվիգ Բյուլն իրենց կյանքը նվիրեցին հայ ժողովրդին փրկելու գործին:

Նրանք «Փրկության քարտեզ»–ը ֆիլմի հերոսներն են՝ պատմությանը հայտնի հումանիստներ, ովքեր տեսել են հայ ժողովրդի կոտորածները: Նրանք անգնահատելի խիզախություն են ցուցաբերել՝ ստեղծելով նաև ապաստաններ ու վերականգնողական կենտրոններ:

Մտահղացման հեղինակ և պրոդյուսեր Մանվել Սարիբեկյանը շեշտեց՝ ֆիլմը փաստավավերագրական է, հիմնված միայն իրական փաստերի վրա: Հոկտեմբերի 21–ից ֆիլմը «Մոսկվա» և «Նաիրի» կինոթատրոններում նաև հայ հանդիսատեսին կներկայացվի: Հոկտեմբերի 23–ից այն դիտելու հնարավորություն կլինի նաև «Կինո Հայաստան»–ում:

Մանվել Սարիբեկյանի խոսքով՝ մինչ այս այն ցուցադրվել է 14 երկրների 31 քաղաքներում:

«Շատ մեծ արձագանք ստացավ ֆիլմը: Իրենց իսկ ձևակերպմամբ՝ այն բացառիկ ֆիլմ է, որտեղ խոսում են միայն օտարները: Ֆիլմն առաջին հերթին մարդասիրության ու այն կրողների մասին է: Ֆիլմը դիվանագիտորեն է պատրաստվել, որ օտարները կարողանան ընկալել այն: Մեր թիրախն ավելի շատ այլազգի հանդիսատեսն է եղել, բայց մենք նույնպես պարտավոր ենք իմանալ այդ պատմությունը»,–ասաց պրոդյուսերը:

Վերջինս ընդգծեց՝ ֆիլմի առաջին նկարահանումների ժամանակ մի անսովոր զգացում է ունեցել. «Ես նկատեցի, որ կան ուժեր, որոնք մեզ ուղեկցում են: Ամբողջ նկարահանումների ժամանակ միստիկ երևույթների հանդիպեցինք: Մեր առջև այնպիսի դռներ էին բացվում, այնպիսի պատահական հաջողություններ, որոնք անհնար էին: Մեր հայրենակիցներն էլ էին զարմացած՝ Հայաստանից մի խումբ է եկել ու ուզում է Դանիայի թագավորական գրադարանում նկարահանում իրականացնել, առանց պայմանավորվածության՝ նյութեր վերցնել: Իրականում դրա համար ամիսներ էին հարկավոր, բայց այդ ժամանակը չունեինք: Երևի մեծ ցանկության ու համառության շնորհիվ է, որ մենք կարողացանք մուտք գործել այդ հաստատությունները ու ստանալ այդ թույլտվությունները»:

Մանվել Սարիբեկյանը պատմեց, որ նույնիսկ Թուրքիայում՝ թուրքերի քթի տակ են նկարահանումներ արել:

«Հենց թուրքի տանը մենք նկարահանում իրականացրեցինք: Եղան դեպքեր, երբ տեղի ոստիկանությունը հարցրեց, թե ինչ ենք անում: Բայց նախապես որոշված էր «լեգենդը»՝ ասացինք, որ նկարահանում ենք հայ–ֆինլանդական տուրիստական ֆիլմ: Երևի թուրքերը հավատացին: Մենք ոչ թե վախեցած էինք, այլ շատ զգոն էինք ու զգույշ: Ի դեպ՝ մեր գլխավոր հերոսը՝ ֆիլմը պատմող Սվանտե Լունդգրենը, ֆինլանդացի էր: Նա պատմաբան է և ցեղասպանագետ: Անցնելով ֆիլմի հերոսների առաքելության ճանապարհը, նա գծում է «Փրկության քարտեզ»,–պատմեց բանախոսը:

Պրոդյուսերի կարծիքով՝ ֆիլմի մեսիջները տեղ են հասել ու շարունակում են հասնել. «Շատ օտարերկրացիներ ֆիլմը դիտելուց հետո այնքան են ազդվել, որ խոստովանել են՝ ամաչում են, որ իրենց երկիրը կրավորական դիրքորոշում ունի Ցեղասպանության հարցում: Նման դեպք եղավ էստոնիայում»:

Ֆիլմը 12 լեզուներով է թարգմանվել՝ ներառյալ թուրքերենը. «Հեդվիգ Բյուլը Աստվածաշունչն էր թուրքերին տալիս, որ դարձի գան, մենք էլ նույն նպատակով կփորձենք մեր ֆիլմը տարածել իրենց շրջապատում»:

Շարունակությունը՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում