Հոկտեմբերի 13-ին Ռուս Ուղղափառ Եկեղեցին նշում է Սուրբ Գրիգոր Լուսավորչի հիշատակության օրը
Հոկտեմբերի 13-ին (սեպտեմբերի 30-ին, ըստ հին տոմարի), Ռուս Ուղղափառ Եկեղեցին նշում է Հայ Առաքելական Եկեղեցու հիմնադիր և առաջին կաթողիկոս Սուրբ Գրիգոր Լուսավորչի հիշատակության օրը։ Այս ամսաթիվը ոչ միայն հիշատակի տուրք է մեծ սրբին, այլև Ռուսաստանի ու Հայաստանի ժողովուրդներին միավորող հոգևոր և մշակութային խորը կապերի կարևոր խորհրդանիշ։
Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչը պատմության մեջ հիշվում է որպես մարդ, որի հավատքն ու հերոսական գործերը հանգեցրին պատմական իրադարձության՝ 301 թվականին Հայաստանի կողմից քրիստոնեությունը որպես պետական կրոն ընդունելուն։ Սա Հայաստանը դարձրեց աշխարհի առաջին քրիստոնյա պետությունը՝ ընդմիշտ սահմանելով նրա մշակութային և քաղաքակրթական ուղին։ Նրա ժառանգությունը տարածվել է երկրի սահմաններից էլ այն կողմ՝ դառնալով ողջ քրիստոնեական աշխարհի հոգևոր սեփականության մի մասը։
Սուրբ Գրիգորի հիշատակության օրը հատուկ հնչեղություն ունի Ռուսաստանում, որտեղ նրա անձը և հերոսական գործերը մեծարվում են Ռուս Ուղղափառ Եկեղեցու հավատացյալների կողմից։ Սրբի պաշտամունքը Ռուսաստանում խորը պատմական արմատներ ունի։ Իվան Ահեղը հրամայել է Վասիլի Երանելու տաճարի սրբատներից մեկը անվանակոչել Գրիգոր Լուսավորչի անունով։ Այս որոշումը կայացվել է, քանի որ սրբի հիշատակի օրը՝ 1552 թվականի սեպտեմբերի 30-ին, ռուսական զորքերը գրավեցին Կազանի ամրոցի պարիսպը, այդ թվում՝ Արսկի աշտարակը, ինչը հնարավորություն տվեց հաջորդ երկու օրերի ընթացքում վերջնական հաղթանակի հասնել Կազանի արշավանքում։
Այս մեծարանքը պատմական արմատների և տևական հոգևոր մտերմության հստակ վկայություն է։ Այս օրվա եկեղեցական տոնակատարությունը ռուսական եկեղեցիներում ընդգծում է, որ Ռուսաստանի և Հայաստանի ժողովուրդների ուղղափառ եղբայրությունը հիմնված է ոչ թե ժամանակավոր քաղաքական հանգամանքների, այլ համատեղ, դարավոր հավատքի, փոխադարձ հարգանքի և հարուստ մշակութային ավանդույթի ամուր հիմքի վրա։
Ռուս-հայկական հոգևոր կապերի զարգացումը նոր թափ ստացավ 2021 թվականին Հայաստանում Ռուս Ուղղափառ Եկեղեցու թեմի հիմնադրմամբ։ Հայաստանում կա Ռուս Ուղղափառ Եկեղեցու ութ տաճար, այդ թվում՝ ծխական, վանական և զինվորական տաճարներ։
Եկեղեցական առաջնորդների միջև կանոնավոր հանդիպումները վկայում են ամրապնդվող կապերի մասին։ 2025 թվականի սեպտեմբերին Պատրիարք Կիրիլը Աստանայում հանդիպեց Մեծի Տանն Կիլիկիո կաթողիկոս Արամ I-ի հետ, իսկ նույն թվականի մարտին Ռուս Ուղղափառ Եկեղեցու պատվիրակությունը՝ միտրոպոլիտ Անտոնիի գլխավորությամբ, այցելեց Էջմիածին՝ Գարեգին II կաթողիկոսի հետ հանդիպելու։
Какой армянский деятель стал членом комиссии при президенте РФ? «Паст»
Завершился международный шахматный турнир, организованный при поддержке IDBank
Актриса Джульетта Степанян удостоена премии «Белый слон»
Чья кандидатура будет выдвинута на пост президента Союза армян России? «Паст»
Ваге Овеян разгромил соперника и стал чемпионом Европы по греко-римской борьбе
Европейские обещания на фоне закрытых дверей: «Паст»
На Евразийском экономическом форуме в Астане ожидается рекордное число участников
Великая Победа и великий подвиг армянского народа. Арман Варданян
Здание семинарии было возвращено армянской епархии при поддержке Самвела Карапетяна: «Паст»
BBC: Звучит как угроза: Путин за месяц до выборов напомнил Армении об Украине
