Գլխավոր Թոփ լուրեր Լրահոս Վիդեո Թրենդ

Unibank provided cashback to more than 2 000 reliable SME borrowers AraratBank Supports Another Successful Entry into the Capital Market“Cannot deliver your package”. IDBank warns about fake messages from ‘’HayPost’’Ucom and SunChild Continue Joint Initiatives for a Greener Future Grant Akopian has been elected to the AmCham Board Unibank was a partner of the international forum “Yerevan Dialogue” EIB Group and Ameriabank strengthen support for Armenian businesses through EU-backed guarantee The Power of One Dram to ‘’Vahe Meliksetyan’’ FoundationThe international chess tournament supported by IDBank has concludedAraratBank and Urartu Football Club Team Up to Promote Financial LiteracyFINTECH360 International Conference Held in Armenia Ucom Upgrades Internet Speed for Unity Packages Two Milestones, One Celebration: Moneytun Turns 20, Partnership with AraratBank Marks 10 YearsBell Ringing Ceremony at the London Stock Exchange marks Ameriabank’s inclusion in the FTSE 100 as part of LFG AraratBank Announces Change in Executive Leadership Brilliant Performance of Khachaturian’s Piano Concerto by the Thessaloniki Symphony Orchestra — Dedicated to the Memory of the Victims of the Armenian GenocideAraratBank Supports Launch of the 15th Anniversary “Faces of Memory” Seminar “Your Relative is in Danger”: IDBank Warns About an Aggressive Wave of Phone ScamsSoft Construct Showcased New Career Opportunities at Career City Fest 2K26 Financial Literacy Course for Learning Mission non-profit organization. Idram&IDBank A New Level of Digital Banking: IDBank Launches Strategic Partnership with OracleInternational Mother Earth Day. Idram&IDBankUcom Announces the Launch of Its Carbon Footprint Management ProgramUnibank issues USD bonds with a 5.6% yieldAraratBank’s Unwavering Commitment: 5 Years, 172 Beneficiaries, and over 100 ProjectsIDBank and Idram participate in Career City FestAraratBank’s Unwavering Commitment: 5 Years, 172 Beneficiaries, and over 100 Projects Grant Akopian Appointed CEO and Chairman of the Management Board of Converse Bank Travel in comfort with the Mastercard World "Travel" Cards from Unibank Ucom Supports Free FPV Drone Training for Teenagers by the ArmDrone Community AraratBank’s Special Offer at Leasing Expo Attracts Strong Customer Interest Flexible Terms when Transferring your Mortgage Loan to AraratBankThe Defense Team of the “Sacred Struggle” Releases Evidence Exposing a Fabricated Terrorism Case Unibank Awarded Client Protection Certification by MFR The Power of One Dram April Beneficiary: Davitbek Games NGOUcom and Impact Hub Yerevan Announce the Third Year of Green Innovation FellowshipUnibank Launches Referral Campaign “Invite Friends and Get Bonuses"Team Holding: The second phase of the placement of USD-denominated bonds has been completed. Underwriter - Freedom Broker Armenia. “A friend” needs money urgently. IDBank warns that trust can be exploited on social media.Denationalizing the ‘Map’ (Reflections on the ‘Real Armenia Ideology’)AraratBank at Leasing EXPO 2026: Special Leasing Offer for Energy-Efficient EquipmentUcom Offers Virtual Cloud Server (VPS) ServiceIDBank Participates in Regional Conference of the Union of Banks of Armenia, Presenting Innovative Tools for the SME SectorUp to 25% idcoin When Buying Airline Tickets with IDBank Premium CardsAcba bank and the U.S.-based Interactive Brokers have signed an agreementIDBank and Idram Alongside the “Matemik” NGOIDBank Participates in Regional Conference of the Union of Banks of ArmeniaConverse Bank Receives STP Excellence Award Once AgainUnibank to participate in Leasing Expo 2026 with a special offerAraratBank in Lori: Competitive Solutions for Business and Economic Development
World

Նոր սկսվող անդրկովկասյան «մեծ խաղը» հավասարում է բազում անհայտներով, որն ինչ-որ մեկը ստիպված է լինելու լուծել. Տարասովը՝ «3+3» անդրկովկասյան ձևաչափ ստեղծելու մասին

Ռուս քաղաքագետ, Հարավային Կովկասի տարածաշրջանի հարցով փորձագետ և «Ռեգնում» գործակալության խմբագիր Ստանիսլավ Տարասովն անդրադարձել է օրերս ՌԴ ԱԳ նախարար Սերգեյ Լավրովի արած հայտարարությանը «3+3» ձևաչափի ստեղծման վերաբերյալ, որին, ինչպես նախատեսվում է, պետք է միանան հարավկովկասյան երեք երկիր՝ Հայաստանը, Ադրբեջանը և Վրաստանը, և նրանց մեծ հարևաններ Իրանը, ՌԴ-ն և Թուրքիան:

Միևնույն ժամանակ Լավրովն ընդգծել էր, որ Թեհրանը, Անկարան և Բաքուն դրական են արձագանքել այդ գաղափարին: Լավրովը հույս էր հայտնել, որ Վրաստանը, չնայած տարաձայնություններին, ցանկություն կհայտնի ներգրավվել գործընթացին: ՌԴ արտգործնախարարը նշել էր նաև, որ «աշխատում են հայ գործընկերների հետ»:

Հոդվածագիրը հիշեցնում է, որ Վրաստանը նախկինում դեմ էր արտահայտվել նման ձևաչափով քննարկումներին մասնակցելուն՝ պայմանավորված Ռուսաստանի հետ հարաբերություններով: «Վրացական ուղղությունն իր վրա էր վերցրել Թուրքիան»,- նշում է Տարասովը:

«Ինչ վերաբերում է Երևանին, ապա Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը կառավարության ժամի ընթացքում արձագանքել է Լավրովի խոսքին՝ ասելով, որ Երևանը «նախ պետք է հասկանա, թե դա ինչ ձևաչափ է, ինչ նպատակով է իրականացվում, ինչ պայմաններում և ինչ սկզբունքներով պետք է գործի, և շատ այլ մանրամասներ, որպեսզի հստակ դիրքորոշում հայտնի այդ առիթով»»,- նկատում է փորձագետը:

«Այսօրվա դրությամբ նման մասնրամասներ չկան, և ոչ ոք չգիտի, թե Ռուսաստան-Թուրքիա-Իրան երկրներից որն է զբաղվում այդ նախագծի մշակմամբ կամ արդոք ընդհանրապես զբաղվում է: Այս առումով կարևոր յուրահատուկություն ընդգծենք: Չգիտես ինչու «3+3» ձևաչափի մասին Լավրովի հայտարարությունը որոշ լրատվամիջոցներ ներկայացնում են որպես «Մոսկվայի նոր առաջարկ», ինչն իրականությանը չի համապատասխանում: Առաջինը «Կովկասում կայունության և համագործակցության հարթակի» ստեղծման մասին խոսել է Անկարան 2008 թվականին Կովկասում տեղի ունեցած պատերազմից հետո: 1990-ականներից սկսած Թուրքիան մեկ անգամ չէ, որ հանդես է եկել տարածաշրջանային անվտանգության ձևաչափ ստեղծելու մասին հայտարարություններով, ձևաչափ, որն անորոշ բնույթ էր կրում: Այս առնչությամբ կարելի է վերհիշել, թե ինչպես էր 2000 թվականի հունվարի 16-ին Թուրքիայի նախագահ Սուլեյման Դեմիրելն առաջարկում նման միտք, սակայն ԱՄՆ-ի մանսակցությամբ: Առաջարկ է եղել նաև Հայաստանի նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանի կողմից՝ ստեղծել «3+3+2» ձևաչափ՝ Հայաստան-Ադրբեջան-Վրաստան-Ռուսաստան-Թուրքիա-Իրան-ԵՄ և ԱՄՆ»,- հիշեցնում է քաղաքագետը:

Սակայն, ինչպես վերջինս նշում է, այն ժամանակ տարածաշրջանային անվտանգության մոդելի որոնումներն անարդյունք եղան, չհաջողվեց Ռուսաստան-Թուրքիա-Իրան համակարգի և Հայաստան-Ադրբեջան-Վրաստան ենթահամակարգի շահերին համապատասխան որոշման գալ:

«Այն ժամանակ արդեն աչքի էր ընկնում Անդրկովկասում երկխոսության միջոցով ամրապնդվելու Թուրքիայի ձգտումը: Իրանը նույնպես ձեռքերը ծալած չի նստել՝ ձգտելով թույլ չտալ, որ տարածաշրջանում ուժերի հավասարակշռումը շրջանցի իրեն, և որ տարածաշրջանային անվտանգության երաշխավորները միայն Ռուսաստանն ու Թուրքիան լինեն: Եվ ապարդյուն: Անկարան խոսել է Թեհրանի հետ դաշինքի տարբերակով համագործակցության հնարավորության մասին: Ի դեպ, 2009 թվականի հոկտեմբերին հայտնի Ցյուրիխյան արձանագրությունների ստորագրումը, որոնք նախատեսում են հարաբերությունների կարգավորում Թուրքիայի և Հայաստանի միջև, այդ միտման մի մասն էր՝ ուղղված քաղաքական գործընթացները ենթահամակարգից համակարգ տեղափոխելուն: Սակայն ամեն ինչ խափանվեց, երբ թուրքական խորհրդարանը հրաժարվեց վավերացնել համաձայնագիրը»,- վերլուծում է Տարասովը:

Մասնագետը նշում է, որ «վեցի» հարթակին Անկարան վերադարձել է միայն երկրորդ ղարաբաղյան պատերազմից հետո: Միևնույն ժամանակ որոշ փորձագետներ սկսել են որպես Թուրքիայի գործողությունների պատճառներից մեկը դիտարկել ԵԱՀԿ Մինսկի խումբը պարզեցնելու ցանկությունը: «Քանի որ ակնհայտ է, որ առանց «նոր Ցյուրիխի», այսինքն՝ առաջին հերթին Թուրքիայի և Հայաստանի միջև, ինչպես նաև Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև հարաբերությունների կարգավորման, «վեցի հարթակի» մասին մտածել կարելի է միայն ակադեմիական մակարդակում: Իսկ այժմ տարաձայնություններ են ի հայտ եկել Բաքվի և Թեհրանի միջև, որոնք վերացնելը հեշտ չի լինելու, քանի որ դա կապված է և Անդրկովկասում Անկարայի ազդեցության ուժեղացման խնդրի և որպես ՆԱՏՕ-ի անդամ Թուրքիայի կայուն աշխարհաքաղաքական կողմնորոշման հարցի հետ: Այս ամենն այն մասին է, որ նոր սկսվող անդրկովկասյան «մեծ խաղը» հավասարում է բազում անհայտներով, որն ինչ-որ մեկն ստիպված է լինելու լուծել»,- նկատում է հոդվածի հեղինակը:

«Բայց ո՞վ: Առաջարկվող «Վեցի հարթակի» բոլոր անդամներից նման հնարավորություն ունի միայն Ռուսաստանը, սակայն դա նրա համար դեռևս ստատիկ բովանդակության սյուժե է, որի իմաստը իրավիճակը երկրորդ ղարաբաղյան պատերազմից հետո տարածաշրջանում ստեղծված նոր ստատուս-քվոյի մակարդակում պահպանելն է: Նոր սահմանների առնչությամբ դժգոհություն հրապարակավ հայտնել է Թեհրանը, որը նոր աշխարհաքաղաքական փոփոխությունների մտավախություն ունի: Կկանխի արդյո՞ք իրադարձությունների նման ընթացքը Ռուսաստան-Իրան-Թուրքիա կովկասյան պակտը: Հնարավոր է: Սակայն նման նախագծի իրագործման համար անհրաժեշտ է ժամանակ և անհավանական դիվանագիտական ջանքեր՝ ոչ միայն Մոսկվայի կողմից: Ըստ էության, տարածաշրջանում կայունությունը բխում է առաջին հերթին հենց տարածաշրջանի երկրների շահերից: Գործնականում իրական ներդրում է անհրաժեշտ «մեծ խաղի» յուրաքանչյուր մասնակցի կողմից, իսկ հեռանկարները մշուշոտ են առանց որևէ հստակության: Դեռևս մենք միայն խոսքեր ենք լսում»,- եզրափակում է Տարասովը: