Քաղաքագետ. «Ընտրությունների ժամանակ ՀՀԿ–ն ցույց կտա մկանները»

Հաշվի առնելով Մանվել Գրիգորյանի շուրջ ծավալված բացահայտումների բարոյական կողմը, որը շատ մեծ ազդեցություն թողեց հանրային գիտակցության վրա, հասկանալի պատճառներով մեծ հարված էր նաև Հանրապետական կուսակցության համար: Oragir.info-ի հետ զրույցում  նման կարծիք հայտնեց քաղաքագետ Երվանդ Բոզոյանը:

«Փաստացի այդ բացահայտումը զգալիորեն թուլացրեց ՀՀԿ–ն, զրկեց նրանց գոնե բարոյական դիրքորոշումներով հանդես գալու հնարավորությունից. բոլորի համար էր պարզ, որ այդ արարքները կատարվել են անպատժել իության մթնոլորտում և հնարավոր չէր, որ նախկին իշխանությունները տեղյակ չլինեին: Ըստ էության, այս ամենը չի կարող չազդել ՀՀԿ–ի հետագա ճակատագրի վրա: ՀՀԿ–ականները, բնականաբար, չէին ասելու, որ տեղյակ էին: Հասկանալի է, որ այդ դեպքում հարվածը շատ ավելի մեծ կլիներ` կնշանակեր, որ կոծկել են: Դրա համար պետք է զարմանան ու ցույց տան, որ այդ ամենից տեղյակ չեն եղել: «Տուշոնկա» գողանալն, իհարկե, յուրահատուկ երևույթ է, և նման գողությունը միգուցե զարմացրել է ՀՀԿ–ականներին, բայց սա ցույց է տալիս այն անպատժելիության մթնոլորտը, որը տիրել է նախկինում»,–ասաց քաղաքագետը:

Հարցին, թե ՀՀԿ–ն այլևս հանձնվա՞ծ է, արդյո՞ք որևէ դիմադրություն այդ ուժի կողմից պետք չէ սպասել, քաղաքագետը պատասխանեց. «ՀՀԿ–ն պետություն է` պետության մեջ: ՀՀԿ–ն շարքային կուսակցություն չէր: Կուսակցություն էր, որը ներծծված էր ողջ պետական օրգանիզմի մեջ: Եթե մարդիկ մտածում են, որ մեկ մեծ հարվածով և մեկ քայլով հնարավոր է այդ կուսակցությանն ամեն ինչից զրկել, ապա միամիտ են և սխալվում են: Նման կուսակցությունները չափազանց երկար են գոյատևում: Անկախ ամեն ինչից` գալիք ընտրությունների ժամանակ ՀՀԿ–ն ցույց կտա իր մկանները: Այլ խնդիր է, որ բարոյական տեսակետից այդ կուսակցությունն այլևս քանդված է և մեծ հեղինակություն չունի: ՀՀԿ–ի կողքին կուտակված են մեծ գումարներ և ռեսուրսներ ունեցող մարդիկ: Հասկանալով, թե իրենց ինչ է սպասվում, այդ մարդիկ պետք է պաշտպանվեն: Նրանք ևս նախապատրաստվելու են ընտրություններին»:

Իսկ հարցին, թե հանրային նման ընկալման պարագայում ի՞նչ շանսեր ունի ՀՀԿ–ն, ինչպե՞ս և ի՞նչ ակնկալիքով է մասնակցելու ընտրություններին, Եվանդ Բոզոյանը պատասխանեց.

«Հանրության մեջ կա մի զանգված, որը չի ընդունում այս փոփոխությունները. հաշվի առնենք, որ ՀՀԿ–ի շարքերում տասնյակ հազարավոր մարդիկ կան, ովքեր շաղկապված են շահերով, երկար ժամանակ ունեցել են պետական իշխանություն, իշխանությունն էլ ունեցել է իր շրջապատը: Եթե այս ամենն իրենք կարողանան կոնսոլիդացված պահել, ապա բավականին լուրջ ուժ է: 1990թ. ընտրությունների ժամանակ, երբ կոմունիստական գաղափարախոսությունը ջախջախված էր, թվում էր, թե ամբողջ ազգը պաշտպանում է Հայոց համազգային շարժմանը, բայց խորհրդարանական ընտրությունների ժամանակ ձայները հավաքվեցին մոտավորապես 50/50 հարաբերակցությամբ: Ճիշտ է, այսօր հասարակության մեծ մասը ողջունում է փոփոխությունը, բայց կա նաև զգալի մաս, որը զգուշորեն է վերաբերվում: Միգուցե չեն արտահայտվում, չունեն հրապարակային արտահայտվելու բանաձևեր, բայց կան ու ունեն իրենց շահերը: Շատերը, այսպես ասած, խաբնվում են ու կարծում, որ ՀՀԿ–ն վերջնականապես մահացած է, բայց դա իրականությանը չի համապատասխանում:

Մինչև ընտրությունները ՀՀԿ–ն կպահպանի իր դիրքերը: Իհարկե, կա Կոմկուսի ու ՀՀՇ–ի փորձը: Այդ ուժերն, ի վերջո, կամաց–կամաց վերացան. Կոմկուսը նախ 50 տոկոս հավաքեց, հաջորդ ընտրություններին` 10, հետո էլ երկար ժամանակ գոյություն ուներ, բայց ժամանակի ընթացքում վերացավ: ՀՀՇ–ի դեպքում փլուզումն անսպասելի էր, որովհետև ՀՀՇ ներկայացուցիչների զգալի մասը «Երկրապահ» դարձավ: Ուժեղացնելով այն` իրենք փաստացի կերպարանափոխվեցին: Պահպանվեց միայն իրենց քաղաքական թևը ` առանց ռեսուրսային լծակների: ՀՀԿ–ն այդպիսի շանս չունի, այսինքն` ՀՀԿ–ն չի կարող ինտեգրվել նոր իշխանությանը: ՀՀԿ–ի անդամները հասկանում են, որ գնալու այլ տեղ չունեն և ստիպված են ինքնուրույն կոնսոլիդացվել` մանավանդ, որ ունեն հսկայական ռեսուրսներ և դրանք պահպանելու խնդիր»:

Քաղաքագետի խոսքով` այդ համատեքստում նոր իշխանության հիմնական առաքելությունը արդար ընտրություններին նախապատրաստվելն է : Ըստ նրա` միայն դրանից հետո հնարավոր կլինի լեգիտիմ իշխանություն ձևավորել: 

Բացի նշվածից, նոր իշխանության համար քաղաքագետն այլ կարևոր հարցեր առանձնացրեց, որոնց թվում է սոցիալ-տնտեսական բլոկը:

«Հասարակության մեջ փոփոխությունների առումով մեծ սպասում կա: Իհարկե, արդարության մթնոլորտը կհաստատվի, մարդիկ կհասկանան, որ կաշառքն ինստիտուցիոնալ բնույթ չի կրելու, վարկաբեկված մարդիկ կառավարության մեջ չեն լինելու, հավատ կունենան, սակայն մեկ տարվա մեջ տնտեսական արագ զարգացում չի լինի: Ներդումներ լինում են այնտեղ, որտեղ կա կայունություն: Բիզնես միջավայրի համար դա կարևոր գործոն է, ինչը Հայաստանում դեռ չկա, կլինի միայն ընտրություններից հետո: Իսկ ընտրություններից առաջ պետք է ձևակերպվեն քաղաքական այն հիմնական սուբյկետները, որոնք կտան ՀՀ-ի զարգացման նոր տեսլականը»,-եզրափակեց քաղաքագետը:

Աննա Բադալյան