Գլխավոր Թոփ լուրեր Լրահոս Վիդեո Թրենդ

Ucom’s Level Up+ Packages with the Fastest Mobile Internet in Armenia The Badalyan Brothers Group of Companies Paid about 33.2 Billion AMD in Taxes and Duties to the State in 2025IDBank Announces the Launch of the IDDistributor Financial ToolSafe Workplace as a Guarantee of DevelopmentSpring Promotion at Megamall from Idram&IDBank“We want to buy your item, please provide your card details.” IDBank warns about fraud on classified platforms Ucom Fellowship 2025 Concludes as Top Eco-Startups Secure FundingIDBank Goes International: Mher Abrahamyan's Interview with the Los Angeles TimesAraratBank Earns RIA Money Transfer’s Partner of the Year in Armenia for the Seventh Consecutive YearUcom Supports the “DemArDem 2026” Regional Youth Forum ZCMC еstablishes Sustainability, ESG and Risk Committee Parallels Between the “Real Armenia Ideology” and Soviet and Turkish Approaches to the DiasporaNew Offer - Up to AMD 5 Million - Consolidate your Loans and Switch to AraratBankNew Promotion at Yerevan Mall Ahead of March 8: Idram&IDBankUBPay and MoneyTO Launch Money Transfers from Armenia to the UK In Celebration of the Spring Holidays Ucom Offers Unity Packages on Special Terms Ameriabank Becomes the First Armenian Company in the List of the 100 Largest Companies on the London Stock Exchange as a Member of Lion Finance GroupIDBank Expands Travel Benefits of Premium CardsFree Calls and SMS Messages from Ucom for Subscribers in the Middle EastLove Is… Card by Unibank – An Iconic Design and a Romantic Trip for Two to Paris Customer Appreciation Day at IDBank’s Echmiadzin BranchUcom Fellowship Incubation Program Participants Visit Ucom Individuals and businesses, near and far, all welcomeTrust and reach across the globeChoosing the Best Gifts for March 8 and Paying with the Idram&IDBank AppUcom Spring Offer: HONOR X7d 5G Smartphone and Valuable GiftsAraratBank: Update+ - New Loan Offer with 2% Cashback “My phone rang…”: IDBank warns about a rise in fraud using the “call from the bank” scheme.Ucom Is Recognized as Armenia’s No. 1 Operator for the Fastest Mobile Internet and the Best Fixed Network Unibank’s perpetual bonds have been listed on the Armenia Securities Exchange Armenian Company E-auto to Officially Represent HONGQI Vehicles in Georgia2% Cashback on Payments Made with AraratBank Arca CardsOrder an IDBank Arca Classic card and enjoy up to 2% cashbackIDBank has summed up the raffle held within the framework of IDsalary payroll package: 55 lucky winners have received their prizes Ucom and Hero House Yerevan Continue Cooperation KardaLove 5th Anniversary Festival Held under the Title Sponsorship of AraratBankAmeriabank Opens a New Branch in Artashat: Special Offers for New CustomersDangerous Generosity: IDBank Warns of a Rise in Fake Online SurveysJustice Turned Into a Show: The Real Purpose Behind the Case Against Vahe HakobyanIdram, Mediamax and Hayordi Foundation Launch Initiative Ahead of Book Giving DayAraratBank Receives Mastercard “Excellence in Strategic Marketing” AwardIDBank has opened a representative office in Glendale, CaliforniaTeam Holding Announces the Launch of the Second Tranche of Its USD Bond Placement. Underwriter - Freedom Broker ArmeniaUcom Services Can Now Be Paid Via Fast Shift Team and the French University in Armenia Help 120 Students Gain Real-World ExperienceUcom Offers Comprehensive Internal Network (LAN) Building Services for Corporate Clients Unibank Became an A-Level Member of the Armenia British Business Chamber Winter adventures continue at Myler: Idram&IDBankWith the Support of AraratBank, KardaLove 5th Anniversary Festival Returns in a New FormatThe Power of One Dram — to Mathemik NGO
Lifestyle

Սուրբ Զատկի խորհուրդը և սեղանի պարտադիր կերակրատեսակները

Հեղինակ` Արուսյակ Հոխիկյան

Այս տարի Ապրիլի 1–ին Հայ Առաքելական եկեղեցին տոնում է Հիսուս Քրիստոսի Հարության տոնը, որնայլ կերպ կոչվում է Սուրբ Զատիկ։ Զատիկ բառն առաջացել է զատում բառից՝ անջատում, փոփոխում: Դա պատահական չէ, քանի որ այն խորհրդանշում է մարդկության մեղքերից ազատումը, թողությունն ու վերադարձը դեպի աստվածայինը, և Քրիստոսն է այն նոխազը, այն զոհը, որի միջոցով մարդկությունը մեղքերի թողություն է ստանում, արժանանում կյանքի, հետո նաև հարության շնորհի:

 

Կարևոր է նշել, որ Զատիկի օրը փոփոխական է: Այն նշվում է գարնան գիշերահավասարին հաջորդող լուսնի լրման առաջին կիրակի օրը: Հարության այս գարնանային խորախորհուրդ տոնն ամեն տարի համընկնում է մարտի 22-ից մինչ ապրիլի 26-ն ընկած ժամանակահատվածին:

 

“Քրիստոս հարյավ ի մեռելոց”: Այսպիսի խոսքերով են քրիստոնյաներն այս օրը դիմավորում մեկմեկու, որին որպես պատասխան հաջորդում է դիմացինի “Օրհնյալ է Հարությունը Քրիստոսի”արտահայտությունը:

 

Պետք է նշել, որ Զատիկը տոնում են ոչ միայն քրիստոնյաները: Այլ դավանքանքի հարող ժողովուրդներից շատերի մոտ այն ևս նշվում է՝ որպես ձմռանից զատում և դեպի գարունը, հետևաբար նաև վերածնունդը ընթանալու խորհրդանիշ:

Հայկական ավանդույթների համաձայն Զատկի տոնին հայ տանտիկինները սեղանին են դնում կարմիր ներկված ձվեր: Ձուն սկզբի, նոր սաղմնավորվող կյանքի խորհրդանիշն է, այն նաև խորհրդանշում է աշխարհը, իսկ կարմիր գույնի ընտրությունը կապվում է Քրիստոսի՝ մարդկության մեղքերի ու քավության արժանանալու համար թափված արյան հետ:

Ժամանակակից աշխարհում ընդունված է Զատկի ձվերի գույնզգույն ներկումը, որն ըստ եղկեղեցական ավանդույթների, ոչ մի կապ չունի տոնի հետ, ավելին, եկեղեցու կողմից հորդորվում է նախընտրել միայն կարմիր գույնը: Ի դեպ, կարմիր գույնը ստանալու բնական տարբերակներից Հայաստանում ամենից շատ նախընտրում են սոխի կեղևն ու տորոնի արմատը: Արևելյան երկրներում ապրող քրիստոնյաներն այս գույնը ստանում են նաև զաֆրանի շնորհիվ: Արհեստական տարբեր տեսակի սննդային գունանյութեր ևս օգտագործվում են՝ ցանկալի կարմիրը ստանալու համար:

Ծիսական սեղանին ըստ ավանդության պետք է լինի նաև խաշած ձուկ, կաթնահունց, տարբեր տեսակի վայրի կանաչիներ, բրնձով ու չամիչով փլավ, ինչպես նաև կարմիր գինի:

Այս կերակրատեսակներից յուրաքանչյուրն իր խորին խորհուրդն ու նշանակությունն ունի:

Խաշած ձուկը ոգեկոչում է անապատում Քրիստոսի կողմից սնունդը հրաշք կերպով բազմացնելու ու սովահար հավատացյալներին կերակրելու աստվածաշնչյան պատմությունը:

Ըստ Նոր կտակարանի ձկան խորհրդանիշը կապվում է նաև Քրիստոսի անվան հետ ուղիղ կերպով. Քրիստոս անվան հնագույն աքրոնիմը հունարեն հենց այդպես էլ հնչում է` իխտուս:

Բրնձով ու չամչով փլավը ևս կարևորր խորհուրդ ունի: Այս տոնին սեղաններին նաև կարևոր տեղ ունեն ամեն տեսակի ծլովի հատիկեղեն: Իսկ հենց սպիտակ բրնձի ընտրությունը զատկական ավանդական փլավի համար ևս պատահական չէ: Չամիչը քրիստոնյաներն են, որոնց հավատի շնորհիվ էլ մարդկությունը մաքրվում է: Այդ մաքրության խորհրդանիշն էլ հենց սպիտակ բրինձն է:

Զատկայան ծիսական սեղանները զարդարում է նաև կաթնահունցը, որը հաճախ կլոր ձևավորում ունի ու հյուսքի տեսքով է պատրաստվում: Կլոր շրջանը հավերժական շարժման խորհրդանիշն է, իսկ այ հյուսքը, ինչպես նաև հացահատիկը, որից այն պատրաստված է, խորհրդանշում են կրկին ու կրկին բնության զարթոնքն ու կյանքի շարունակականությունը:

Էլ ինչ զատկական սեղան, առանց հայկական կարմիր գինու: Գինին հատուկ նշանակություն ունի հայ ժողովրդի համար: Չէ՞ որ խաղողի որթն է Աստծո կողմից օրհնված ու առաջինը Աստծուն որպես արարիչ ընդունած ժողովրդի խորհրդանիշը: Արարատյան դաշտում աճող ոսկեհատ խաղողից ծնված գինով է, որ քրիստոնյա ժողովուրդը շնորհավորում է մեկմեկու:

Ըստ ավանդության, Զատկին նախորդող շաբաթ օրն արդեն կարելի է պատրաստել զատկական ծիսական կերակրատեսակներն ու ճրագալույցի պատարագից հետո ընտանիքի անդամների հետ նստել ծիսական սեղանի շուրջ՝ շնորհավորանքներով հիշատակելու Քրիստոսի հրաշափառ Հարությունը: