Մամեդյարովի մի քանի հայտարարության շուրջ. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Օրերս Ադրբեջանի ԱԳ ղեկավար Էլմար Մամեդյարովն արեց մի սենսացիոն հայտարարություն` «Բաքուն բանակցություններ է վարում` ներգրավելու միջազգային կազմակերպություններին հայկական բռնազավթումից ազատագրված տարածքների վերականգնմանը: Սա հեշտ գործընթաց չէ: Անհրաժեշտ է պատրաստել բոլոր առաջարկները, մտածել, թե ինչ ձևով ներգրավել միջազգային կազմակերպություններին այդ գործընթացին»: Ընդ որում՝ Մամեդյարովը սահմանել է հիմքը. «ՄԱԿ–ի բանաձևերում խնդրանք չկա, այնտեղ կա պահանջ ազատելու բռնազավթված տարածքները: Ես համոզված եմ, որ հերթով կազատագրենք բոլոր շրջանները»:
Բայց: Հիշեցնենք, որ ՄԱԿ–ի ԱԽ–ի չորս բանաձևերում, որոնց մասին անընդհատ խոսում է Ադրբեջանը, Հայաստանը հանդիսանում է միջնորդ, որը կարող է ազդել ԼՂ–ում հայկական ուժերի վրա: Մյուս կողմից, ինչպես գրում է ռուս դիվանագետ Վլադիմիր Կազիմիրովը, «Բաքվում պնդում են, թե, իբր, բոլոր բանաձևերը պահանջում են հայկական զորքերի անվերապահ դուրսբերում, բայց դա այդպես չէ: Միայն հուլիսի 29–ի թիվ 853 բանաձևն է դա պահանջում: Ուրեմն ինչպե՞ս ստացվեց, որ «անվերապահ» բառն անհետացավ թիվ 874 և թիվ 884 բանաձևերից: Պատահականությո՞ւն էր: Մոռացա՞ն: Իսկ միգուցե պատճառն այն էր, որ կողմերից մեկը պարբերաբար խախտո՞ւմ էր գլխավոր պահանջը, այն է` դադարեցնել ռազմական գործողությունները: Ո՞վ կարող էր ապավինել ուժերի դուրսբերմանը, եթե մարտերը դադարեցված չեն: Իսկ ո՞վ չէր ցանկանում դրանք դադարեցնել: ՄԱԿ–ի ԱԽ–ն չէր կարող պարգևատրել իր բանաձևերը չկատարելու համար»:
Այսօր Բաքուն համոզել է իր քաղաքացիներին սեփական գործողությունների իրավաչափության մեջ, բայց չի կարողացել համոզել միջազգային հանրությանը, ով, ինչպես պարզվում է, այլ պատկերացում ունի ԼՂ հակամարտության մասին:
Հիմա, երբ Բաքուն հռչակում է «բոլոր բռնազավթված շրջանները հերթով ազատագրելու» սկզբունքը, փաստացի ձգտում է միակողմանի կերպով հակամարտությունը դուրս բերել ԵԱՀԿ ՄԽ իրավասության սահմաններից, ինչը նշանակում է, որ Ադրբեջանը կարող է վերածվել «երկրորդ Ուկրաինայի»` այստեղից բխող բոլոր հետևանքներով: Ուստի չի բացառվում, որ ԵԱՀԿ ՄԽ–ն և միջազգային հանրությունը կսկսեն Ղարաբաղում կիրառել «Մինսկ–2» համաձայնությունների փորձը` նախաձեռնելու ԼՂ հակամարտության կարգավորման գործընթացը` հաշվի առնելով ԱՄՆ–ի, Ֆրանսիայի և Ռուսաստանի` ՄԱԿ–ի ԱԽ անդամների առաջարկները: Իսկ դա նշանակում է, որ բանակցային գործընթացին Ստեփանակերտի ներգրավումն անխուսափելի է: Այլ տարբերակ ուղղակի չկա:
Մի փոքր էլ` Մամեդյարովի մեկ այլ հայտարարության մասին: Վերջերս Մոսկվա այցելելուց և ՌԴ ԱԳ ղեկավար Լավրովի հետ հանդիպելուց հետո արդեն Բաքվում Ադրբեջանի արտաքին գերատեսչության ղեկավարը հայտարարեց, որ «չի կարող լավատեսությամբ ընդունել Մոսկվայի բանակցությունները»: Ռուսական Regnum–ի տվյալներով` Բաքուն ցանկացել էր, որ Մոսկվան հնարավորություն գտներ` չեղյալ հայտարարելու Լավրովի այն հայտարարությունը, որ «Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտությունը Ադրբեջանի ներքին գործը չէ»: Սակայն ՌԴ ԱԳՆ–ն մերժել էր Բաքվին, քանի որ Լավրովի այդ հայտարարությունն ունի սկզբունքային նշանակություն և հակամարտության գոյությունից ի վեր հնչել է առաջին անգամ:
Մամեդյարովը նաև հայտարարել է, որ «Մոսկվան փորձում է կազմակերպել Ադրբեջանի, Ռուսաստանի և Հայաստանի ԱԳ ղեկավարների հանդիպում, և Բաքուն իր համաձայնությունը տվել է»: Միաժամանակ հայտնել է, որ «փետրվարի 17–19–ը Մյունխենում կկայանա Անվտանգության խորհրդաժողով, որի շրջանակներում ծրագրվում է հանդիպում ԵԱՀԿ ՄԽ համանախագահների հետ»:
Այս տեղեկությունը հաստատել է նաև ՀՀ ԱԳ ղեկավար Էդվարդ Նալբանդյանը, բայց որոշ կարևոր վերապահումներով. «Միջնորդներն առաջարկել են հանդիպել Մյունխենի անվտանգության խորհրդաժողովի շրջանակներում, նաև առաջարկել են հանդիպում կազմակերպել Ադրբեջանի ԱԳ ղեկավարի հետ: Մենք, իհարկե, երբեք չենք հրաժարվում նման հանդիպումներից: Իսկ ինչ վերաբերում է ադրբեջանցի նախարարի հետ հանդիպմանը, ապա այժմ ոչինչ չեմ կարող ասել»:
Այնպես որ, առաջիկայում իրադարձությունները կարող են զարգանալ երկու սցենարով: Առաջին` Մոսկվայի առաջարկը` անցկացնելու ՌԴ, ՀՀ և Ադրբեջանի ԱԳ ղեկավարների եռակողմ հանդիպում, երկրորդ` Հայաստանի և Ադրբեջանի ԱԳ ղեկավարների հնարավոր հանդիպում Մյունխենում` Մինսկի խմբի առաջարկով:

 Շարունակությունը` «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում: