Գլխավոր Թոփ լուրեր Լրահոս Վիդեո Թրենդ

The Power of One Dram Joins the Final Phase of the Symphonic Forest ProjectIdram&IDBank’s Special Offer at Dalma Garden MallUcom’s Management Team Marks International Client’s Day with Subscribers IDBank and Idram Continue Cooperation with the “ZARK” Educational FoundationIDBank issued the 2nd and 3rd tranches of bonds of 2026Ucom Issues Warning on New Wave of Phone Scams IDBank Launches Special Campaign for SWIFT TransfersConverse Bank shares its capital market expertise at the IV Conference Capital Markets ArmeniaUcom’s Level Up+ Packages with the Fastest Mobile Internet in Armenia The Badalyan Brothers Group of Companies Paid about 33.2 Billion AMD in Taxes and Duties to the State in 2025IDBank Announces the Launch of the IDDistributor Financial ToolSafe Workplace as a Guarantee of DevelopmentSpring Promotion at Megamall from Idram&IDBank“We want to buy your item, please provide your card details.” IDBank warns about fraud on classified platforms Ucom Fellowship 2025 Concludes as Top Eco-Startups Secure FundingIDBank Goes International: Mher Abrahamyan's Interview with the Los Angeles TimesAraratBank Earns RIA Money Transfer’s Partner of the Year in Armenia for the Seventh Consecutive YearUcom Supports the “DemArDem 2026” Regional Youth Forum ZCMC еstablishes Sustainability, ESG and Risk Committee Parallels Between the “Real Armenia Ideology” and Soviet and Turkish Approaches to the DiasporaNew Offer - Up to AMD 5 Million - Consolidate your Loans and Switch to AraratBankNew Promotion at Yerevan Mall Ahead of March 8: Idram&IDBankUBPay and MoneyTO Launch Money Transfers from Armenia to the UK In Celebration of the Spring Holidays Ucom Offers Unity Packages on Special Terms Ameriabank Becomes the First Armenian Company in the List of the 100 Largest Companies on the London Stock Exchange as a Member of Lion Finance GroupIDBank Expands Travel Benefits of Premium CardsFree Calls and SMS Messages from Ucom for Subscribers in the Middle EastLove Is… Card by Unibank – An Iconic Design and a Romantic Trip for Two to Paris Customer Appreciation Day at IDBank’s Echmiadzin BranchUcom Fellowship Incubation Program Participants Visit Ucom Individuals and businesses, near and far, all welcomeTrust and reach across the globeChoosing the Best Gifts for March 8 and Paying with the Idram&IDBank AppUcom Spring Offer: HONOR X7d 5G Smartphone and Valuable GiftsAraratBank: Update+ - New Loan Offer with 2% Cashback “My phone rang…”: IDBank warns about a rise in fraud using the “call from the bank” scheme.Ucom Is Recognized as Armenia’s No. 1 Operator for the Fastest Mobile Internet and the Best Fixed Network Unibank’s perpetual bonds have been listed on the Armenia Securities Exchange Armenian Company E-auto to Officially Represent HONGQI Vehicles in Georgia2% Cashback on Payments Made with AraratBank Arca CardsOrder an IDBank Arca Classic card and enjoy up to 2% cashbackIDBank has summed up the raffle held within the framework of IDsalary payroll package: 55 lucky winners have received their prizes Ucom and Hero House Yerevan Continue Cooperation KardaLove 5th Anniversary Festival Held under the Title Sponsorship of AraratBankAmeriabank Opens a New Branch in Artashat: Special Offers for New CustomersDangerous Generosity: IDBank Warns of a Rise in Fake Online SurveysJustice Turned Into a Show: The Real Purpose Behind the Case Against Vahe HakobyanIdram, Mediamax and Hayordi Foundation Launch Initiative Ahead of Book Giving DayAraratBank Receives Mastercard “Excellence in Strategic Marketing” AwardIDBank has opened a representative office in Glendale, California
Socity

Երեք հայտնի առաջարկությունից բացի, ի՞նչ երկու թաքնված առաջարկ է արվել․ «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

regnum.ru–ն «Նիկոլ Փաշինյանը Բաքվին տվել է երեք հայտնի և երկու թաքնված առաջարկություն» վերնագրով հոդվածում գրում է, որ, ըստ Նիկոլ Փաշինյանի, համաձայնեցվել են Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև խաղաղության պայմանագրի հիմնարար սկզբունքները Երևանի առաջարկած երեք սկզբունքների հիման վրա։ Բայց փաստացի Փաշինյանի այդ առաջարկները ոչ թե երեքն են, այլ հինգը։ Փաշինյանի առաջին պաշտոնական սկզբունքը սահմանների փոխադարձ ճանաչումն է։ Սակայն այս սկզբունքի խնդիրն այն է, որ այն միակողմանի է։

«Փաշինյանը հաճախ է բերում թվեր։ Ի վերջո, վարչապետի և նրա թիմի՝ Արցախն այդքան հեշտությամբ (առանց դիմադրության) հանձնելու հիմնական հիմնավորումը հենց այն գաղափարն է, որ դրա շնորհիվ իշխանությունները կապահովեն Հայաստանի այն սահմանների անվտանգությունը, որով նա անկախություն է ձեռք բերել»,– «regnum.ru»–ին ասել է Ռազմավարական հետազոտությունների վերլուծական կենտրոնի ղեկավար, քաղաքագետ Հայկ Խալաթյանը։ Բայց Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը երբեք ուղղակիորեն չի խոսել այս քառակուսի կիլոմետրերի մասին, նկատել է Խալաթյանը։ Երկրորդ սկզբունքը անկլավների փոխանակումն է Խորհրդային Միության գլխավոր շտաբի քարտեզների հիման վրա, ընդգծել է Փաշինյանը։ Եվ թվում է, թե այդ փոքր տարածքների փոխադարձ վերադարձը տրամաբանական է, բայց դա անշահավետ է Երևանի համար։ «Նախկին Ադրբեջանական ԽՍՀ-ի անկլավները Հայաստանի տարածքում գտնվում են հայերի համար դեպի Վրաստան և Իրան ռազմավարական նշանակություն ունեցող հաղորդակցությունների վրա»,- նշել է Խալաթյանը։

Իր հերթին, Ադրբեջանի կողմից օկուպացված հայկական անկլավը՝ Արծվաշենը, որևէ կերպ ռազմավարական նշանակություն չունի, և, բացի այդ, արդեն իսկ մեծ կասկածներ կան, որ Ալիևը կհամաձայնի Արծվաշենը փոխանցել Հայաստանին։ Անկլավների վերադարձը կհանգեցնի նաև փախստականների փոխադարձ վերադարձին, ինչը կրկին կարող է խնդիր ստեղծել Հայաստանի համար։ «Դժվար թե որևէ հայ փախստական վերադառնա Ադրբեջան, իսկ ադրբեջանցի փախստականների վերադարձը կարող է օգտագործվել որպես Հայաստանի վրա ճնշման գործոն»,- շարունակել է Հայկ Խալաթյանը։ Ի վերջո, Փաշինյանի կողմից պաշտոնապես հնչեցված երրորդ սկզբունքը հաղորդակցությունների ամբողջական բացումն է։ Այդ նպատակով ՀՀ կառավարությունը ներկայացրել է «Խաղաղության խաչմերուկ» նախագիծը։ Այդ նախագիծը Փաշինյանի կողմից դիրքավորվում է գրեթե որպես Հայաստանի տնտեսության աճի կարևորագույն գործիք։ Բայց այդ սկզբունքի վերաբերյալ նույնպես հարցեր կան։

Այսպիսով, անհասկանալի է, թե ո՞վ է ստեղծելու և, ամենակարևորը, ապահովելու ճանապարհների անվտանգությունը։ «Գործնական պայմանավորվածություններ, որպես այդպիսին, չկան։ Եթե ենթադրենք, որ երկու կողմն էլ համաձայն են երկաթգիծ անցնի Մեղրիով, ապա հարց է առաջանում՝ ո՞ւմ օգնությամբ է այն կառուցվելու», - նկատել է Խալաթյանը։ Ռուսական կողմը կարծում էր, որ իր միջնորդությամբ, սակայն այդ դերին հավակնում է նաև ԵՄ–ն։ Եվ դա զուտ բյուրոկրատական խնդիր չէ՝ հաշվի առնելով մի կողմից՝ Արևմուտքի, և մյուս կողմից՝ Իրանի և Ռուսաստանի միջև բարդ հարաբերությունները։ Բացի կարգավորման այս երեք հնչեցրած սկզբունքից, կա նաև երկու չհայտարարված սկզբունք։ Առաջինն այն է, որ բանակցությունները չպետք է վարվեն ռուսական հարթակում:

Փաշինյանի տրամաբանությունը պարզ է. նման կերպ նա Արևմուտքին է ներքաշում հարավկովկասյան գործերի մեջ և, միևնույն ժամանակ, այնտեղից դուրս է մղում Ռուսաստանին, մասամբ ինչի պատճառով էլ Ղարաբաղը հանձնվեց։ Սակայն դրա համար Արևմուտքը պետք է ցույց տա արդյունավետություն և նաև ընդունելի լինի Ադրբեջանի համար։ Սակայն ո՛չ մեկը, ո՛չ մյուսը ներկայում չի նկատվում։ Նախկինում Իլհամ Ալիևը կողմ էր նման միջնորդությանը, սակայն, ստանալով այն ամենը, ինչ ցանկանում էր, նա գնաց ԼՂՀ շրջափակման և էթնիկ զտումների, ասում է Խալաթյանը։ «Միևնույն ժամանակ Ալիևը հրաժարվել է կատարել բոլոր այն խոստումները, որոնք տվել էր Արևմուտքի հետ բանակցությունների ընթացքում»,- ընդգծել է երևանցի քաղաքագետը։ Նրա կարծիքով, Ադրբեջանի ղեկավարն այժմ փորձում է բանակցությունները տեղափոխել ռուսական հարթակ՝ Արևմուտքին շանտաժի ենթարկելու համար (որպեսզի նա ճնշում չգործադրի Բաքվի վրա)։

Երկրորդ չհայտարարված սկզբունքը ադրբեջանական կողմին ընդառաջ գնալն է։ Այն ամենը, ինչ հիմա Փաշինյանը դիրքավորում է որպես երկկողմանի պայմանավորվածություններ, ըստ էության, միակողմանի բնույթի են՝ և՛ սահմանները, և՛ երաշխիքները, և՛ ցանկացած պարտավորություն: «ԼՂՀ-ի հանձնումը, բանակցություններում առաջընթացի մասին հայտարարությունը և, միևնույն ժամանակ, նոր պատերազմ սկսելու ռիսկի մասին հայտարարությունը խոսում է Փաշինյանի արտաքին քաղաքականության անարդյունավետության և բանակցություններում նրա որդեգրած կուրսի սխալ լինելու մասին»,- ամփոփել է Խալաթյանը։ Ստացվում է, որ Արևմուտքի միջնորդությամբ ամեն գնով խաղաղության քաղաքականությունը բերեց նրան, որ Ադրբեջանը ստացավ Ղարաբաղը, իսկ Հայաստանը չհասավ իր նպատակներին։ Միգուցե Հայաստանի վարչապետը հույս ունի, որ Արևմուտքը ճնշում կգործադրի Ալիևի վրա և կստիպի նրան ինչ-որ բան զիջե՞լ։ Սակայն դա չի լինի, Ադրբեջանը Հայաստանից կքամի այն ամենը, ինչ կարող է։

Գուցե Փաշինյանը պարզապես ցանկանում է ոչնչացնե՞լ հայկական պետությունը (ինչպես կարծում են նրա ընդդիմախոսները)։ Սակայն դա հակասում է նրա արևմտյան գործընկերների շահերին։ Նրանց պետք չէ Հայաստանի օկուպացումը Ադրբեջանի կամ Թուրքիայի կողմից, Հայաստանը պետք է որպես տարածաշրջանային կամուրջ՝ ի հակակշիռ Իրանի, Ռուսաստանի և Թուրքիայի նկրտումների։ Ամենայն հավանականությամբ, միակողմանի զիջումներն անհրաժեշտ են ոչ թե պետությունը կործանելու, այլ այն կրիտիկական կետի հասցնելու համար, կարծում են փորձագետները։ Երբ սպառնալիքներն ակնհայտ են, իսկ դրանք չեզոքացնելու Ռուսաստանի հնարավորությունները՝ նվազագույն, այդ ժամանակ և միայն այդ դեպքում Հայաստանի վարչապետը կունենա հիմք և նույնիսկ ինչ-որ հասարակական աջակցություն դեպի ԱՄՆ և Ֆրանսիա պաշտոնական աշխարհաքաղաքական շրջադարձ կատարելու համար և դրանով իսկ կկատարի այն նպատակը, որի վրա նա աշխատում է այսքան տարի։

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում