Գլխավոր Թոփ լուրեր Լրահոս Վիդեո Թրենդ

Unibank Offers 50% Discount on Cards During WeekendsPlanning your trip from a scratch: tips from IDBankIDBank supports the Opening Event of Wizz Air’s “Let’s Get Lost” CampaignUnibank provided cashback to more than 2 000 reliable SME borrowers AraratBank Supports Another Successful Entry into the Capital Market“Cannot deliver your package”. IDBank warns about fake messages from ‘’HayPost’’Ucom and SunChild Continue Joint Initiatives for a Greener Future Grant Akopian has been elected to the AmCham Board Unibank was a partner of the international forum “Yerevan Dialogue” EIB Group and Ameriabank strengthen support for Armenian businesses through EU-backed guarantee The Power of One Dram to ‘’Vahe Meliksetyan’’ FoundationThe international chess tournament supported by IDBank has concludedAraratBank and Urartu Football Club Team Up to Promote Financial LiteracyFINTECH360 International Conference Held in Armenia Ucom Upgrades Internet Speed for Unity Packages Two Milestones, One Celebration: Moneytun Turns 20, Partnership with AraratBank Marks 10 YearsBell Ringing Ceremony at the London Stock Exchange marks Ameriabank’s inclusion in the FTSE 100 as part of LFG AraratBank Announces Change in Executive Leadership Brilliant Performance of Khachaturian’s Piano Concerto by the Thessaloniki Symphony Orchestra — Dedicated to the Memory of the Victims of the Armenian GenocideAraratBank Supports Launch of the 15th Anniversary “Faces of Memory” Seminar “Your Relative is in Danger”: IDBank Warns About an Aggressive Wave of Phone ScamsSoft Construct Showcased New Career Opportunities at Career City Fest 2K26 Financial Literacy Course for Learning Mission non-profit organization. Idram&IDBank A New Level of Digital Banking: IDBank Launches Strategic Partnership with OracleInternational Mother Earth Day. Idram&IDBankUcom Announces the Launch of Its Carbon Footprint Management ProgramUnibank issues USD bonds with a 5.6% yieldAraratBank’s Unwavering Commitment: 5 Years, 172 Beneficiaries, and over 100 ProjectsIDBank and Idram participate in Career City FestAraratBank’s Unwavering Commitment: 5 Years, 172 Beneficiaries, and over 100 Projects Grant Akopian Appointed CEO and Chairman of the Management Board of Converse Bank Travel in comfort with the Mastercard World "Travel" Cards from Unibank Ucom Supports Free FPV Drone Training for Teenagers by the ArmDrone Community AraratBank’s Special Offer at Leasing Expo Attracts Strong Customer Interest Flexible Terms when Transferring your Mortgage Loan to AraratBankThe Defense Team of the “Sacred Struggle” Releases Evidence Exposing a Fabricated Terrorism Case Unibank Awarded Client Protection Certification by MFR The Power of One Dram April Beneficiary: Davitbek Games NGOUcom and Impact Hub Yerevan Announce the Third Year of Green Innovation FellowshipUnibank Launches Referral Campaign “Invite Friends and Get Bonuses"Team Holding: The second phase of the placement of USD-denominated bonds has been completed. Underwriter - Freedom Broker Armenia. “A friend” needs money urgently. IDBank warns that trust can be exploited on social media.Denationalizing the ‘Map’ (Reflections on the ‘Real Armenia Ideology’)AraratBank at Leasing EXPO 2026: Special Leasing Offer for Energy-Efficient EquipmentUcom Offers Virtual Cloud Server (VPS) ServiceIDBank Participates in Regional Conference of the Union of Banks of Armenia, Presenting Innovative Tools for the SME SectorUp to 25% idcoin When Buying Airline Tickets with IDBank Premium CardsAcba bank and the U.S.-based Interactive Brokers have signed an agreementIDBank and Idram Alongside the “Matemik” NGOIDBank Participates in Regional Conference of the Union of Banks of Armenia
Politics

Ռուսամետ թե՞ հակառուս Նիկոլը

Վերջին օրերին հայ-ռուսական հարաբերություններում հիմնական ուշադրությունը սևեռվել է Վլադիմիր Վլադիմիրիչի կողմից ԱԺ արտահերթ ընտրություններում Նիկոլ Փաշինյանին իր ղեկավարած քաղաքական ուժի ջախջախիչ հաղթանակի առթիվ շնորհավորել-չշնորհավորելու հարցին։ Թե՛ պաշտոնական Երևանի, թե՛ Մոսկվայի կողմից տրվող ցանկացած բացատրություն այսօր հանրության մեջ այն տպավորությունն է ստեղծում, թե հայ-ռուսական հարաբերություններում բավականին լուրջ ճգնաժամ կա։ ՌԴ, մեղմ ասած, պաշտոնական սառնությունը դրա հստակ արտահայտությունն է։ Բնականաբար, այդ ամենում կա ճշմարտության նշույլ։ Սակայն հայ-ռուսական հարաբերություններում ամեն ինչ այդքան պարզունակ չէ։

Եթե թավշյա գործընթացներից հետո հայ-ռուսական հարաբերությունները դիտարկենք ավելի լուրջ, խորքային տիրույթում, ապա պետք է դրանք վերլուծենլ մի քանի տեսանկյունից և մի քանի հարթակում։ Կա հարաբերությունների էմոցիոնալ, տեսանելի հատված, և կան ավելի խորքային գործընթացներ, որոնք շատ դեպքերում երկրորդ պլան են մղվում զգացմունքների ֆոնի վրա։

Հայ-ռուսական արդի հարաբերություններին անդրադառնանք այս երկու հիմնական հարթակներում։ Առաջինը տեսանելի կամ արտաքին հարթակն է։ Ի՞նչ է մատուցվում այս տիրույթում Հայաստանի և Ռուսաստանի հանրությանը։

Նիկոլ Փաշինյանը, հայտարարելով, որ ՀՀ արտաքին քաղաքական կողմնորոշումներում որևէ ռևերս չի լինելու, և Հայաստանի համար առաջնային են մնալու հայ-ռուսական ռազմավարական դաշնակցային հարաբերությունները, այնուամենայնիվ, բազմիցս նշել է, որ կան հարցեր, որոնք պետք է հստակեցվեն և ավելի խորանան։ Վարչապետը մի քանի անգամ ակնարկել է, որ այդ հարցերը ՀՀ ինքնիշխանության և ինքնավարության մակարդակի բարձրացման հարթության մեջ են։ Այդ մասին նույնիսկ ակնարկվել է Պուտինի հետ հանդիպումներից մեկում, որից հետո Փաշինյանը շեշտել է, որ իր և Պուտինի միջև հարաբերություններում սև անկյուններ չկան։ Ըստ էության՝ եթե հայտարարվում է, որ ՀՀ-ն իր սուվերենության աստիճանը միջպետական կապերում պետք է ավելացնի, ապա պետք է լինեն նաև դրա արտաքին դրսևորումները, արտահայտիչները, որոնք կհամոզեն նախ և առաջ հայաստանյան ներքին լսարանին, որ ընդհանուր աշխարհաքաղաքական վեկտորի պահպանման պայմաններում Հայաստանի սուվերենության աստիճանը այդ հարաբերություններում պետք է մեծանա։ Եվ մենք տեսնում ենք դրա արտաքին արտահայտությունները։ Ժամանակ առ ժամանակ Նիկոլը հանդես է գալիս բավականին կտրուկ հայտարարություններով, մասնավորապես, հիշարժան է, որ երբ Փանիկում ռուսական զորախումբը զորավարժություններ էր անցկացնում, Փաշինյանը կառավարության նիստում շեշտեց, որ դա հարված է ՀՀ սուվերենությանը և պատասխան պահանջեց ռուսական կողմից։

Շատ ավելի աղմկոտ էր Նիկոլ Փաշինյանի հայտարարությունն Արցախի հարցի շուրջ առ այն, որ եթե Ռուսաստանը չուզենա, ապա Արցախում պատերազմ չի լինի։ Իսկ ՀԱՊԿ գլխավոր քարտուղարի հետ կապված խնդիրները և վերջինիս ձերբակալությունը, առանց կառույցի հետ համաձայնեցնելու, դիտարկվեցին որպես անարգանք Ռուսաստանի նկատմամբ, սակայն ՀՀ հանրությանը ներկայացվեց որպես ՀՀ ներքին հարց, որը պետք չէր համաձայնեցնել որևէ մեկի հետ։ Հետաքրքիր հետևողականությամբ Փաշինյանն անտեսում է Ռոբերտ Քոչարյանի հատուկ կարգավիճակը Պուտինի մոտ՝ ձերբակալել-ազատելով, նորից ձերբակալելով ՀՀ երկրորդ նախագահին։

Արտաքին դրսևորումներն այնպիսին են, որ Հայաստանը իբր ինքնուրույն որոշումներ կայացնելու սուվերենության մակարդակը բարձրացրել է։ Ինքն է որոշում այն հարցերը, որոնք իր իրավասությունների ներքո են՝ երբեմն առանց հաշվի առնելու Ռուսաստանի և այդ երկրի ղեկավարի անձնական հետաքրքրությունները։

Սրանք արտաքին դրսևորումներն են, որոնք հեղափոխական կամ հետհեղափոխական էյֆորիկ հանրության որոշ զանգվածների մեջ մեծ հրճվանք են առաջացնում՝ ստեղծելով տպավորություն, թե իսկապես Հայաստանն արդեն նույն հարթության մեջ է շփվում Ռուսաստանի և ՀԱՊԿ, ԵԱՏՄ գործընկերների հետ՝ երբեմն մատ թափ տալով, ճռճռան հայտարարություններ անելով։

Հայ-ռուսական հարաբերությունների երկրորդ հարթակը խորքային հարաբերությունների տիրույթն է։ Այստեղ փաստերն առավել քան խոսուն են։ Այս հարթակում շատ ավելի հետաքրքիր զարգացումներ են ընթանում, որոնք ցույց են տալիս, որ Փաշինյանի օրոք Հայաստանը, եթե չասենք, որ չի փոխել իր առանձնակի վերաբերմունքը Ռուսաստանի նկատմամբ, ապա կարող ենք նշել, որ երբեմն շատ ավելի խորացրել է ՌԴ-ից իր կախվածությունը, մանավանդ արտաքին քաղաքական հարթակներում։ Փաստ է, որ, օրինակ, ՄԱԿ-ում Հայաստանը Փաշինյանի օրոք երկու անգամ քվեարկել է հակառուսական երկու բանաձևերին դեմ (Ղրիմում մարդու իրավունքների խախտման բանաձև և Ղրիմում ռուսական ռազմականացում)։ Այսինքն՝ Հայաստանը շարունակում է արտաքին հարթակներում հանդես գալ Ռուսաստանի ֆարվատերի դերում՝ ազդեցության ոլորտում՝ ընդ որում միշտ քվեարկելով Ռուսաստանի օգտին՝ այդ երկրի համար շատ զգայուն հարցերի շուրջ։

Հայաստանը Փաշինյանի օրոք համաձայնեց մասնակցելու գործողությունների, որոնց Սերժ Սարգսյանը ժամանակին չէր համաձայնում. խոսքը Սիրիայում Ռուսաստանի հետ խաղաղապահ գործողությունների մասնակցելու մասին է, ինչը գերզգայուն թեմա էր և՛ Ռուսաստանի, և՛ ԱՄՆ-ի համար։

Այսինքն՝ մենք ականատես ենք լինում փաստերի։ Մի կողմից արտաքին հարթակներում աղմուկ է բարձրացվում, խոսակցություններ են ծավալվում ՀՀ սուվերենության, հայ-ռուսական հարաբերությունների խորացման կամ սառեցման մասին և այլն։ Զուգահեռ իրական հարթությունն է, որը թեև հանրության ուշադրության կենտրոնում չէ, սակայն ռեալ պոլիտիկն է, ինչն ավելի մեծ նշանակություն ունի երկու երկրների համար, քան տարբեր հարցերի շուրջ բարձրացվող աղմուկը։

Սա հայ-ռուսական հարաբերությունների երկու երեսն է։ Այնպես որ, եթե հարցերը խորքային ենք դիտարկում, ապա ՌԴ նախագահի շնորհավորել-չշնորհավորելու դիլեման՝ հանրության համար ծամոն դարձած հարցը, ընդամենը երկու պետությունների հարաբերությունների շոուի արտաքին շղարշն է, որը շատ դեպքերում մարդկանց ուշադրությունը շեղում է իրական խորքային գործընթացներից։