Մասնակի լուծումներ՝ տեղեկատվական անվտանգության ոլորտում. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

ՄԱԿ–ի Մարդու իրավունքների խորհրդի 2012թ. հունիսի 23–ի A/HRC/20/L. 13 բանաձևը սահմանում է, որ «Մարդու` ցանցից դուրս իրավունքները հավասարապես պետք է պաշտպանվեն նաև առցանց միջավայրում», իսկ սահմանափակումները պետք է հետապնդեն «օրինական նպատակ» (ICCPR, Article 19 (3), ECHR, Article 10 (2)): Այս բանաձևերը, որպես սկզբունք, ընդգրկվել են տեղեկատվական անվտանգության վերաբերյալ նոր ռազմավարության փաստաթղթում: ՀՀ–ում տեղեկատվական անվտանգության ապահովման ոլորտի զարգացման և կարգավորման նպատակով ռազմավարական փաստաթղթի մշակման անհրաժեշտությունը տեղ է գտել ՀՀ տրանսպորտի, կապի և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների նախարարության կողմից ներկայացված նոր նախագծում:

Նախագծում նշվում է, որ 20–րդ դարի կեսերից աճել է տեղեկատվական ոլորտի, այդ թվում տեղեկատվական տեխնոլոգիաների դերը և դրանց ներթափանցման աստիճանը անձի, հասարակության ու պետության կենսագործունեության գրեթե բոլոր բնագավառներում՝ դառնալով ռազմաքաղաքական և սոցիալ–տնտեսական ազդեցիկ գործոն:

Ըստ նախարարության՝ տեղեկատվական ոլորտում առկա մարտահրավերների և սպառնալիքների արդյունավետ լուծումը մեծապես պայմանավորված է պետության կողմից այս ուղղությամբ արդյունավետ քաղաքականություն որդեգրելու և ոլորտում առկա խնդիրներին արագ արձագանքելու հանգամանքով. «Այս համատեքստում անհրաժեշտ է արձանագրել, որ թեև տեղեկատվական անվտանգության ոլորտում ընդունվել են առանձին հարաբերությունների կարգավորմանն ուղղված իրավական ակտեր, այնուամենայնիվ տեղեկատվական անվտանգության ոլորտում առկա խնդիրները ստացել են մասնակի լուծում: Հաշվի առնելով նշված հանգամանքը՝ ՀՀ նախագահի 2017 թ. հոկտեմբերի 23–ի «ՀՀ տեղեկատվական անվտանգության ապահովման և տեղեկատվական քաղաքականության հայեցակարգը հաստատելու մասին» ՆԿ–146–Ա կարգադրության հաստատված հայեցակարգում հստակ արձանագրվել է տեղեկատվական անվտանգության ապահովման և տեղեկատվական քաղաքականության ռազմավարության ու ռազմավարության իրականացումն ապահովող միջոցառումների ծրագրի մշակման անհրաժեշտությունը»:

Նախարարությունը ներկայացրել է նաև ռազմավարական հիմնական ուղղությունները, որտեղ ընդգծվել է, որ տեղեկատվական անվտանգության ոլորտում պետական քաղաքականությունն իրականացվում է մասնավորապես ապատեղեկատվության տարածման, ազգամիջյան ատելություն սերմանող տեղեկատվության տարածման հակազդման, հանրամատչելի տեղեկատվության հասանելիության և այլ ուղղություններով:

Ռազմավարության հիմնական սզբունքների մեջ է մտնում տեղեկատվական տիրույթում անհատի հիմնական իրավունքների ու ազատությունների ապահովման ու պաշտպանության մակարդակի բարձրացումը: Սկզբունքների մեջ է մտնում նաև հանրային իրազեկման, միջազգային համագործակցության ենթակառուցվածքների ձևավորումը, ինչպես նաև՝ օգտվողների տեղեկատվական անվտանգության մակարդակի բարձրացումը:

Նախագծով նախատեսվում է նաև ձևավորել անվտանգ, դիմակայուն, մշտապես արդիականացվող, ներառական կիբեռանվտանգության ապահովման համակարգ /տեխնիկական և կառուցվածքային/, որը տարածվում է ՀՀ ամբողջ տարածքով և ներառական է, նպաստում է վստահելի և կանխատեսելի կիբեռտարածքի ձևավորմանն ու պաշտպանմանը: Նախագիծը ենթադրում է նաև համացանցից օգտվելու գործընթացի պատշաճ կանոնակարգում և խստորեն վերահսկում, համացանցի միջոցով անթույլատրելի ներթափանցումներից, «վիրուսներից», ՍՊԱՄ նամակագրությունից և այլ վնասաբեր գործունեությունից պաշտպանվելու միջոցառումների իրականացում:

Շարունակությունը՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում