Գլխավոր Թոփ լուրեր Լրահոս Վիդեո Թրենդ

Unibank provided cashback to more than 2 000 reliable SME borrowers AraratBank Supports Another Successful Entry into the Capital Market“Cannot deliver your package”. IDBank warns about fake messages from ‘’HayPost’’Ucom and SunChild Continue Joint Initiatives for a Greener Future Grant Akopian has been elected to the AmCham Board Unibank was a partner of the international forum “Yerevan Dialogue” EIB Group and Ameriabank strengthen support for Armenian businesses through EU-backed guarantee The Power of One Dram to ‘’Vahe Meliksetyan’’ FoundationThe international chess tournament supported by IDBank has concludedAraratBank and Urartu Football Club Team Up to Promote Financial LiteracyFINTECH360 International Conference Held in Armenia Ucom Upgrades Internet Speed for Unity Packages Two Milestones, One Celebration: Moneytun Turns 20, Partnership with AraratBank Marks 10 YearsBell Ringing Ceremony at the London Stock Exchange marks Ameriabank’s inclusion in the FTSE 100 as part of LFG AraratBank Announces Change in Executive Leadership Brilliant Performance of Khachaturian’s Piano Concerto by the Thessaloniki Symphony Orchestra — Dedicated to the Memory of the Victims of the Armenian GenocideAraratBank Supports Launch of the 15th Anniversary “Faces of Memory” Seminar “Your Relative is in Danger”: IDBank Warns About an Aggressive Wave of Phone ScamsSoft Construct Showcased New Career Opportunities at Career City Fest 2K26 Financial Literacy Course for Learning Mission non-profit organization. Idram&IDBank A New Level of Digital Banking: IDBank Launches Strategic Partnership with OracleInternational Mother Earth Day. Idram&IDBankUcom Announces the Launch of Its Carbon Footprint Management ProgramUnibank issues USD bonds with a 5.6% yieldAraratBank’s Unwavering Commitment: 5 Years, 172 Beneficiaries, and over 100 ProjectsIDBank and Idram participate in Career City FestAraratBank’s Unwavering Commitment: 5 Years, 172 Beneficiaries, and over 100 Projects Grant Akopian Appointed CEO and Chairman of the Management Board of Converse Bank Travel in comfort with the Mastercard World "Travel" Cards from Unibank Ucom Supports Free FPV Drone Training for Teenagers by the ArmDrone Community AraratBank’s Special Offer at Leasing Expo Attracts Strong Customer Interest Flexible Terms when Transferring your Mortgage Loan to AraratBankThe Defense Team of the “Sacred Struggle” Releases Evidence Exposing a Fabricated Terrorism Case Unibank Awarded Client Protection Certification by MFR The Power of One Dram April Beneficiary: Davitbek Games NGOUcom and Impact Hub Yerevan Announce the Third Year of Green Innovation FellowshipUnibank Launches Referral Campaign “Invite Friends and Get Bonuses"Team Holding: The second phase of the placement of USD-denominated bonds has been completed. Underwriter - Freedom Broker Armenia. “A friend” needs money urgently. IDBank warns that trust can be exploited on social media.Denationalizing the ‘Map’ (Reflections on the ‘Real Armenia Ideology’)AraratBank at Leasing EXPO 2026: Special Leasing Offer for Energy-Efficient EquipmentUcom Offers Virtual Cloud Server (VPS) ServiceIDBank Participates in Regional Conference of the Union of Banks of Armenia, Presenting Innovative Tools for the SME SectorUp to 25% idcoin When Buying Airline Tickets with IDBank Premium CardsAcba bank and the U.S.-based Interactive Brokers have signed an agreementIDBank and Idram Alongside the “Matemik” NGOIDBank Participates in Regional Conference of the Union of Banks of ArmeniaConverse Bank Receives STP Excellence Award Once AgainUnibank to participate in Leasing Expo 2026 with a special offerAraratBank in Lori: Competitive Solutions for Business and Economic Development
Politics

Պետականացման անվան տակ բռնագրավում․ ինչպես է ՀԷՑ-ի գործը վերածվում ներդրումային միջավայրի քանդման նախադեպի

Նիկոլ Փաշինյանը հունվարի 8-ին կրկին անդրադարձել է «Հայաստանի էլեկտրական ցանցեր» ընկերությանը՝ սեփական թիմի հրապարակային մեկնաբանություններում հերթական անգամ փորձելով պատասխանատվությունը բարդել «նախկինների» վրա։

Սակայն այս պնդումները ակնհայտորեն կտրված են իրականությունից․ ավելի քան վեց ամիս է, ինչ ՀԷՑ-ը ղեկավարում են քպականները, իսկ ոլորտը խորապես ճանաչող փորձառու մասնագետների զգալի մասը հեռացվել է համակարգից։

Ստացվում է, որ իշխանությունը մի կողմից ընդունում է կառավարման լիակատար վերահսկողությունը, մյուս կողմից՝ շարունակում է ձախողումների համար մեղադրել անցյալին՝ խուսափելով ներկա պատասխանատվությունից։

ՀԷՑ-ը սեփականատիրոջից վերցնելու և փաստացի պետականացնելու գործընթացը դարձավ հերթական ազդակն այն մասին, որ գործող իշխանությունը լրջագույն հարվածի տակ է դնում Հայաստանի ներդրումային միջավայրը։ Այս նախադեպը հստակ ուղերձ է բոլոր ներդրողներին՝ անկախ ներդրման ծավալից կամ երկրի համար ունեցած կարևորությունից, Հայաստանում որևէ մեկը երաշխավորված չէ սեփականության անձեռնմխելիությամբ։ Այն, ինչ տեղի ունեցավ բարերար և գործարար Սամվել Կարապետյանի հետ, ցույց տվեց, որ անգամ խոշոր ներդրողը կարող է մի օր հայտնվել քաղաքական որոշումների զոհի դերում՝ առանց իրական իրավական պաշտպանության մեխանիզմների։

Կառավարման ձախողումների հետևանքները երկար սպասեցնել չտվեցին։ Միայն թվերը բավական են պատկերն ամբողջացնելու համար։ 2024 թվականի դեկտեմբերի 31-ին ամբողջ հանրապետության տարածքում գրանցվել է 15 վթար և 6 750 հոսանքազրկված բաժանորդ, որոնցից ժամը 00:00-ի դրությամբ մնացել էր ընդամենը 261 բաժանորդ։ Մինչդեռ 2025 թվականի նույն օրը պատկերը կտրուկ վատթարացել է․ արձանագրվել է 125 վթար և 117 021 հոսանքազրկված բաժանորդ, որոնցից ժամը 00:00-ի դրությամբ հոսանքից զրկված է մնացել 13 399 բաժանորդ։ Այս վիճակագրությունը ոչ թե պատահական տատանում է, այլ կառավարման որակի ակնհայտ անկման ցուցիչ։ Այն վկայում է, որ ՀԷՑ-ի կառավարումը ստանձնած անձինք կամ չեն իրականացնում անհրաժեշտ կանխարգելիչ աշխատանքները, կամ պարզապես չեն տիրապետում ոլորտի բարդություններին՝ ստեղծելով նոր ռիսկեր այնտեղ, որտեղ նախկինում դրանք վերահսկվում էին։

Այս ֆոնին առավել մտահոգիչ է այն հանգամանքը, որ իշխանությունների ճնշման ներքո Հանրային ծառայությունները կարգավորող հանձնաժողովը չեղյալ է հայտարարել «Հայաստանի էլեկտրական ցանցեր» ընկերության լիցենզիան։ Թեև գործընթացը ձևականորեն ներկայացվել է որպես կարգավորող մարմնի որոշում, իրականում այն ընկալվում է որպես քաղաքական պատվերի իրականացում՝ ընկերությունը օգտագործելով առաջիկա խորհրդարանական ընտրությունների համատեքստում։ Հանձնաժողովի նիստը պաշտոնական էր, սակայն հանրային տպավորությունն այնպիսին է, որ գույքի բռնագրավման որոշումը կայացված էր դեռևս մինչև նիստի անցկացումը։ Լիցենզիայի չեղարկումն ըստ էության հավասարազոր է սեփականության խլման, ինչը հակասում է ոչ միայն Հայաստանի Սահմանադրությանը, այլև միջազգային իրավունքի հիմնարար սկզբունքներին։

Կոլեգիալ կարգավորող մարմինների գոյության իմաստը շահերի հավասարակշռումն է և քաղաքական կամքից անկախ որոշումների կայացումը։ Երբ այդ մարմինները վերածվում են մեկ կենտրոնից կառավարվող գործիքների, ամբողջ համակարգը կորցնում է իր լեգիտիմությունը։ Էներգետիկայի նման ռազմավարական և տեխնիկապես բարդ ոլորտը չի կարող և չպետք է կարգավորվի մեկ պաշտոնյայի կամ նեղ խմբակի կամքով, քանի որ նման մոտեցման գինը վճարում է ամբողջ հասարակությունը՝ մթության մեջ մնացած տներով, կանգնած արտադրություններով և աճող սոցիալական լարվածությամբ։

Վերլուծելով իրավիճակը՝ մասնագետներն արդեն իսկ բարձրաձայնում են այն, ինչ քաղաքացիները զգացել են սեփական փորձով։

Տարածված գնահատականներից մեկի համաձայն, երբ ՀԷՑ-ը գտնվում էր Սամվել Կարապետյանի կառավարման ներքո, հնարավոր էր կանխատեսել ռիսկերը, գնահատել ծանրաբեռնվածության աճի հավանական գոտիները և ժամանակին իրականացնել կանխարգելիչ աշխատանքներ։ Իսկ այն պահից, երբ կառավարման լծակներն անցել են նեղ շրջանակի ձեռքը, ոչ միայն չեն կառավարվել հին ռիսկերը, այլև ստեղծվել են նորերը՝ զանգվածային հոսանքազրկումներով և համակարգային խափանումներով։

Այս ամենի արդյունքում ՀԷՑ-ի պատմությունը դուրս է գալիս մեկ ընկերության կամ մեկ գործարարի ճակատագրի շրջանակներից։ Այն վերածվում է ամբողջ տնտեսական համակարգի համար վտանգավոր նախադեպի, որտեղ պետականացման անվան տակ իրականում իրականացվում է սեփականության բռնագրավում, իսկ կառավարման ձախողումները քողարկվում են քաղաքական մեղադրանքներով։ Նման պայմաններում ներդրումային վստահության վերականգնման մասին խոսելն անիմաստ է, քանի դեռ պետությունը չի ապացուցել, որ պատրաստ է պաշտպանել սեփականության իրավունքը՝ անկախ անձերից և քաղաքական նպատակահարմարությունից։

Վերջիվերջո օրինաչափությունը պարզ է դառնում․ այն ոլորտը, որին այս իշխանությունը ձեռք է տալիս, կամ սկսում է արագ քայքայվել, կամ հայտնվում է գոյատևման վերջին շեմին։ ՀԷՑ-ի շուրջ տեղի ունեցողը դրա հերթական և ամենավտանգավոր ապացույցներից մեկն է՝ իր հետևանքներով ոչ միայն այսօր, այլև երկարաժամկետ ապագայում Հայաստանի տնտեսության և պետականության համար։