Ով ինչ կերել է, անուշ լինի, մենք պայքարում ենք նոր թալանչիների դեմ. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

ՀՀ արդարադատության նախարար Արփինե Հովհաննիսյանն առաջին ընթերցմամբ քննարկման է ներկայացրել «ՀՀ քրեական օրենսգրքում լրացում կատարելու մասին» և «ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքում լրացում կատարելու մասին» օրինագծերի փաթեթը, որի նպատակը կոռուպցիայի դեմ պայքարն է և որը վերաբերում է պետական պաշտոնյաների ապօրինի հարստացմանն ու դրա համար պատասխանատվության սահմանմանը: Կարելի է ասել, որ այս փոփոխությունները մեկ անգամ չէ, որ արժանացել են քննարկման: Թվում է` թե այս փոփոխությունների հարցում շահագրգիռ է և իշխանությունը, և ընդդիմությունը: Սակայն նրանք հայտարարի չեն գալիս մի շարք հարցերում: Փոփոխությունների վերաբերյալ բացն առկա է նաև հենց իշխանության ներսում:
Պատահական չեն ՀՀ ԱԺ փոխնախագահ Էդուարդ Շարմազանովի դիտարկումները լրացումների վերաբերյալ: Ըստ այդմ, ինչպե՞ս է պատկերացնում նախարարը այն հանգամանքը, երբ իքս պաշտոնյան չունի հայտարարագրված գույք, բայց նրա զոքանչը կամ ազգականներն ունեն բազմաթիվ բնակարաններ կամ ավտոմեքենաներ: Որպես կանոն, հնչած հարցերին, ինտելեկտուալի համարում ունեցող, կամ Ուրիխանյանի խոսքերով` աշխարհի ամենագեղեցիկ նախարարը չկարողացավ տալ հոդաբաշխ պատասխան: Հասկանալի է, որ այս փոփոխությունները և նախագծերը նախ և առաջ պետք է միտված լինեն իշխանական թևին, քանզի նրանք են վայելում բարիքներից օգտվելու բերկրանքը և արտոնությունները:
Բայց սույն իրավիճակին տալով հասարակական մեծ հնչեղություն և այն լուսաբանելով բոլոր հնարավոր միջոցներով, նախագծի հեղինակները մոռանում են մի քանի պարզ իրողությունների մասին: Նախ, այն բավականին լղոզված է որպես իրավական բարեփոխում և երկրորդ, ունի ապացուցման մեխանիզմների բացակայություն: Չնայած այն հանգամանքին, որը նշեց տիկին նախարարն իր խոսքում, այն է. «Վարույթն իրականացնող մարմինը կրում է ապացուցման բեռ: Պաշտոնատար անձն, անկասկած, ունի ընտրության իրավունք, լռելու իրավունք, որը սահմանադրորեն երաշխավորված իրավունք է: Վարույթն իրականացնող մարմինը պիտի ունենա ապացույցների բավարար համակցություն, որպեսզի անգամ եթե պաշտոնատար անձը լռի, ինքը կարողանա քրեական գործի վարույթը շարունակել»–այնուամենայնիվ կա տարակարծություն այդ գործառույթների իրականացման, վերահսկման և վերջնական արդյունքի հասնելու մասով: Մեղմ ասած, հասարակությունը չի վստահում իշխանական նախագծերին և թերահավատ է այս ամենի նկատմամբ: Սակայն, անմեղության կանխավարկածը չխախտելով, կարող ենք համարել, որ իշխանությունն իրոք ազնիվ է այս մղումներում և վերին էշելոններին հոգնեցրել են սերտաճած ապօրինի հարստացողները:
Բայց այս պնդումն ունի անկեղծ պատասխան, իսկ ո՞ւր են նայում համապատասխան մարմինները, որոնք մինչ այժմ էլ ունեին բոլոր լծակները, այդ ամենը բացահայտելու, պատժելու կամ կանխարգելելու ուղղությամբ: Մյուս կողմից, տարակարծության տեղիք է տալիս օրենքի հետադարձ ուժ չունենալու հանգամանքը: Այսինքն, սա նշանակում է մի բան` ով ինչ կերել է, անուշ լինի, մենք պայքարում ենք նոր թալանչիների դեմ: Սա մեղմ ասած ոչ գրագետ մոտեցում է, քանի որ Հայաստանում ռեսուրսներ չեն մնացել և ամբողջ խնդիրը նախկինում հարստացած ու այդ ռեսուրսները թալանածներից հետ վերցնելն է, որի միջոցով կարելի է լուծել որոշակի հարցեր: Քանի դեռ իշխանությունը չունի քաղաքական կամք այս խնդիրներին լուծում տալու և ըստ էության պետության ու հասարակության ունեցվածքի դեմ ոտնձգություններ կատարողներին պատժելու, նմանատիպ բոլոր նախաձեռնությունները կմնան ֆիկցիա կամ լավագույն դեպքում նախընտրական քայլեր:

Շարունակությունը` «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում: