Լևոն Շիրինյան. «Ժողովուրդն իր շահերը քաղաքական համակարգի փոփոխության մեջ չի տեսնում». «Փաստ»
«Փաստ» օրաթերթը գրում է.
«Փաստի» հյուրն է քաղաքագետ Լևոն Շիրինյանը
– Ի՞նչ կտան առաջիկա համապետական ընտրությունները ժողովրդին:
– Ինձ թվում է, որ ժողովրդին ոչինչ էլ չեն տալու: Դա ռեժիմի փոփոխություն է, քաղաքական համակարգի փոփոխություն, բայց, ըստ էության, ռեժիմը պահպանելու նպատակ կա: Այստեղ ժողովուրդը անտարբեր է և որևէ քաղաքական գործընթացի մասնակից չէ: Իսկ երբ ժողովուրդը դրանով չի հետաքրքրվում, նշանակում է, որ նա իր շահերը այդ փոփոխության մեջ չի տեսնում: Քաղաքականության մեջ սա կոչվում է քաղաքական օտարում, սակայն քաղաքական օտարումը ՀՀ–ում ոչ մի քաղաքական կուսակցություն չի փորձում հաղթահարել: Դա կհաղթահարվեր, եթե քաղաքականությունը բխեր ժողովրդի շահերից և ոչ թե քաղաքական և տնտեսական օլիգարխիայի շահերից: Նման օտարման տևական պահպանումը սպառնալիք է դառնում պետության գոյատևման համար: Իսկ մեզ մոտ դա դրսևորվում է արտագաղթով, եթե արտագաղթ չլիներ, ապստամբություն կլիներ, բայց արտագաղթով հարցը լուծում են:
– Ըստ ձեզ այս ընտրությունները թարմություն կհաղորդե՞ն մեր քաղաքական կյանքին, թե ամեն ինչ քաղաքական նույն սցենարով կզարգանա:
– Կլինի խմբերի ուժեղ պայքար: Եթե պետությունը ուզում է խորհրդարանական դառնալ, նա պետք է ունենա կայացած, քաղաքական կառույցներ, հասուն կուսակցություններ: Բայց Հայաստանում քաղաքական կուսակցությունների շղարշի տակ գործում են շահերի խմբեր, որոնք խոսում են որպես քաղաքական կառույցներ, բայց իրականում իշխանություն են և խմբերի շահերի համար են պայքարում: Հայաստանում մանր պայքարից, մանր կռվից այն կողմ չի գնում, որովհետև մեջը նպատակ չկա, քաղաքական խնդիր չկա երկրի առջև: Կռիվ է պաշտոն ունենալու համար, բայց իրականության մեջ պատգամավորի պաշտոնը շատ քիչ մարդկանց է այլ երկրներում հետաքրքրում: Օրինակ, արվեստաբանության դոկտորը, երաժշտագետը ցանկանում է պատգամավոր դառնալ, ուրիշ երկրներում գնդակահարես՝ չի գնա: Ինչի՞ն է պետք: Բայց այս պարագայում դա նշանակում է մոտիկ լինել իշխանությանը, որպեսզի շահույթ ապահովել և արտոնյալ լինել: Դա նշանակում է, որ այդ երկիրը չզարգացող և ապագա չխոստացող իրականության մեջ է ապրում: Դրա համար այդ հարաբերությունները պիտի փոխվեն:
– Ինչպե՞ս եք պատկերացնում այդ փոփոխությունը:
– Ժամանակը, ճգնաժամը կպարտավորեցնի: Առաջին սիմպտոմը «Սասնա ծռերի» ապստամբությունն էր, մարդկանց խումբ էր, որոնք իրենց ընկալումով գտան, որ Հայաստանում պետք է ինչ–որ բան փոխել և զինված ապստամբության գնացին: Ընդհանրապես ժողովուրդները մեռնելու սովորություն չունեն՝ ժողովուրդները ճգնաժամի մեջ իրենց ճանապարհից սրբում–տանում են բոլոր նրանց, ովքեր իրենց զարգացմանը խանգարում են: Իսկ ժողովուրդներով մտահոգ երկրներում իշխանությունը ձեռնարկում է մեծ փոփոխությունների, մեծ ծրագրերի իրականացում: Այսինքն՝ պատասխանատու քաղաքական և ռազմական էլիտան, հասկանալով ստեղծված իրավիճակը՝ արմատական փոփոխությունների կուրս է վարում, ոչ թե իմիտացիա անում:
– Ընդդիմադիր որոշ ուժեր միավորվել են, համաձայնագրեր ստորագրել, արդյոք կա՞ հավանականություն, որ վերջինները 6–րդ գումարման ԱԺ–ում մեծամասնություն կկազմեն:
– Մեծամասնություն հաստատ չեն կազմի: Եղած վիճակով «Հանրապետականը», եթե արմատական ցնցումներ չլինեն, շռնդոցով նստելու է: Ես անձամբ ցանկանում եմ, որ իշխանության ընդդիմությունը, թե իրական ընդդիմությունը որոշակի տեղ զբաղեցնի խորհրդարանում, ինչը պայմանավորված է «Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցությունով և անձամբ Գագիկ Ծառուկյանով: Ուրիշ ուժ չկա: Այս ընտրությունները նաև մարքեթինգի և մենեջմենթի հսկայական ասպարեզ են լինելու, փողի բազար է լինելու: Իսկ փող կծախսի նա, ով ունի: Այդ դեպքում «Հանրապետականը» մրցույթի մեջ պետք է մտնի նրա հետ, ով փող ունի և ժողովրդի մեջ խարիզմատիկ է: «Բարգավաճի» վերադարձը քաղաքական կյանքի պահանջ է, բայց իր լիդերով, առանց լիդերի կլինի իմիտացիա:
– Այսօրվա խորհրդարանական ուժերից որո՞նք չեն անցնի և արտախորհրդարանական ո՞ր ուժերից նման հնարավորություն կունենան:
– Գիտեմ, որ «Հանրապետականը» կանցնի, այսօրվա տվյալներով կանցնի «Բարգավաճը», իշխանությունը կօգնի «Դաշնակցությանը» կամ կաջակցի, որ անցնի, իսկ «Ելքը» կարող է ոչ միայն խորհրդարան չմտնել, այլև ելք ունենալ քաղաքական կյանքից դուրս: Նայած ինչպես իրենց պահեն, պիտի կարողանան չէ՞ ժողովրդի մոբիլիզացիա անել, բայց դա ահռելի գումարների հետ է կապված: Չափազանց լավ կլիներ, որ սոցիալիստական ուժերի համախումբ առաջանար, օրինակ՝ «Դաշնակցությունը» լիներ դրա կազմակերպիչը, ոչ թե «Հանրապետականի» բարեկամը: Այսինքն, օլիգարխիայի կուսակցության կողքին նաև աշխատավոր կուսակցություն լիներ:
Շարունակությունը` «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում:
Փաշինյանի վարած սխալ քաղաքականությունից տուժում ենք մենք՝ հասարակ քաղաքացիներս. Ավետիք Չալաբյան
Մեր ուժը մեր աշխատակիցներն են. Մարատ Խաչատրյան
Արմեն Սահակյան․ Հովհաննավանքում կարգալույծ քահանայի ձեռքից Սուրբ Գիրքը վերցրած երիտասարդը
Փաշինյանի թույլ TRIPP-ը Ալիևին արվող հերթական զիջումն է. տեսանյութ
Կախվածություն սահմանափակ թվով ընկերություններից. ի՞նչ նկարագիր ունի Հայաստանի տնտեսությունը. «Փաստ»
...
Մի՛ հրաժարվեք փոփոխություններ անելու ձեր իրավունքից. տեսանյութ
Վայրի բնությունը՝ օբյեկտիվի միջով․ Բերտա Մարտիրոսյանը՝ Mining Armenia Forum 2026-ի բեմում
Երեկվա ընտրություններում, մեծ դժվարությունների ու զրկանքների միջով անցնելով, մենք կարողացանք մեր փոք...
Ստեփանավանում ահազանգում են դրոշմանիշների որակի հետ կապված խնդրի մասին․ Գոհար Մելոյան
ԱԺ «Ուժեղ Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Վրույր Այվազյանը քվեարկել է
